English
Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα σε περίοδο ηρεμίας
Μετά από έναν χρόνο επεκτατικής νομισματικής πολιτικής, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) φαίνεται να εισέρχεται σε μια φάση ηρεμίας, χωρίς ωστόσο να επιδεικνύει βεβαιότητα. Από τον Ιούλιο του 2022, όταν ξεκίνησε έναν κύκλο αυξήσεων επιτοκίων, η ΕΚΤ φαίνεται να έχει καταφέρει να τιθασεύσει τον αρχικά ανεξέλεγκτο πληθωρισμό. Ωστόσο, με την προσδοκία γεωπολιτικών προκλήσεων, η Κεντρική Τράπεζα αποφάσισε να ακολουθήσει αντίστροφη πορεία, επιλέγοντας να παγώσει τις κινήσεις της.
Η πολιτική της ΕΚΤ και η οικονομία της Ευρωζώνης
Η απόφαση αυτή δεν είναι απλώς τεχνοκρατική, αλλά αποτελεί συνέχεια μιας συγκεκριμένης πολιτικής. Μετά την επιθετική άνοδο των επιτοκίων το 2022-23, η οικονομία της Ευρωζώνης έχει επιβραδυνθεί. Ο πληθωρισμός έχει επανέλθει κοντά στο 2%, ενώ οι κυβερνήσεις ανησυχούν για τις συνέπειες του πολέμου στην Ουκρανία και της προεδρίας Τραμπ. Η Κριστίν Λαγκάρντ γνωρίζει ότι οι επόμενες αποφάσεις θα εξαρτηθούν από τις αντοχές των κοινωνιών, όχι από τα μοντέλα.
Οι δηλώσεις της Κριστίν Λαγκάρντ
Κατά τη διάρκεια της πρόσφατης συνέντευξης Τύπου, η Λαγκάρντ υιοθέτησε έναν χαμηλό τόνο, μιλώντας για «οικονομία που αντέχει παρά τις δυσκολίες» και «πληθωρισμό που πλησιάζει τον στόχο». Ωστόσο, οι παρατηρητές της αναφέρουν ότι η έκφρασή της μαρτυρούσε μια πιο σύνθετη κατάσταση – μια προσπάθεια να δείξει αυτοπεποίθηση, ενώ συνειδητοποιεί ότι το περιθώριο λάθους είναι σχεδόν ανύπαρκτο. Δεν υποσχέθηκε μειώσεις, ούτε απέκλεισε αυξήσεις, προτιμώντας να αναφέρει ότι οι αποφάσεις θα λαμβάνονται «μία προς μία», κάτι που δείχνει πολιτικό φόβο.
Η νομισματική πολιτική της ΕΚΤ και οι προκλήσεις της
Η νομισματική πολιτική της ΕΚΤ τα τελευταία χρόνια αντικατοπτρίζει μια Ευρώπη που φοβάται να αναλάβει ρίσκα. Από την υπερβολική ποσοτική χαλάρωση περάσαμε στην υπερβολική αυστηρότητα, και τώρα επιχειρείται μια επιστροφή στην «κανονικότητα», χωρίς να είναι σαφές ποια είναι αυτή. Οι τράπεζες διατηρούν υψηλά περιθώρια, ενώ οι χώρες βλέπουν το κόστος δανεισμού να παραμένει υψηλό, με τις επενδύσεις να αναβάλλονται συνεχώς.
Η σταθερότητα και οι κίνδυνοι της ακινησίας
Η ακινησία μπορεί να φαίνεται ως σταθερότητα, αλλά είναι και περίοδος φθοράς αν δεν συνοδεύεται από στρατηγικό σχεδιασμό. Πότε θα θεωρήσει η ΕΚΤ ότι η οικονομία μπορεί να σταθεί χωρίς την πειθαρχία της; Θα αναλάβει ξανά το ρίσκο μιας περαιτέρω χαλάρωσης ή θα παραμείνει προσηλωμένη στη σταθερότητα των τιμών, αφήνοντας στην άκρη την τόλμη που έχει αποδειχθεί σωτήρια στο παρελθόν;
Η ψυχραιμία και ο φόβος της ΕΚΤ
Σε έναν κόσμο όπου οι κεντρικές τράπεζες λειτουργούν ως κυβερνήσεις των αγορών, η ΕΚΤ επιλέγει την ψυχραιμία. Ωστόσο, η ψυχραιμία δεν είναι πάντα θετική, μπορεί να μετατραπεί σε φόβο. Αν αυτός ο φόβος γίνει δόγμα, το «ό,τι χρειαστεί» του Σούπερ Μάριο Ντράγκι θα αντικατασταθεί από το γνωστό «ας περιμένουμε, να δούμε», του υπερωκεανίου που στρίβει αργά. Πόσο μπορεί να αντέξει μια ήπειρος να περιμένει ενώ αντιμετωπίζει προκλήσεις;
Πέτρος Λάζος
petros.lazos@capital.gr
