Της Ελευθερίας Κούρταλη
Η Goldman Sachs προχωρά σε αναθεώρηση των εκτιμήσεών της για τις τιμές της ενέργειας, προβλέποντας ότι το πετρέλαιο Brent θα διαμορφωθεί κατά μέσο όρο στα 77 δολάρια ανά βαρέλι το 2026 και στα 71 δολάρια το 2027. Αυτές οι εκτιμήσεις είναι αυξημένες κατά 6 και 1 δολάριο αντίστοιχα σε σχέση με τις προηγούμενες προβλέψεις. Επιπλέον, οι τιμές του φυσικού αερίου TTF αναμένονται να φτάσουν τα 46 ευρώ ανά MWh το 2026, από 37 ευρώ προηγουμένως.
Με δεδομένους τους συνεχείς ανοδικούς κινδύνους για τις τιμές ενέργειας, η Goldman Sachs εξετάζει σενάρια όπου οι ροές ενέργειας μέσω των Στενών του Ορμούζ διακόπτονται για 30 ημέρες (“δυσμενές σενάριο”) και 60 ημέρες (“πολύ δυσμενές”). Οι αναλυτές εκτιμούν ότι οι τιμές του πετρελαίου θα εκτοξευθούν στα 130 δολάρια και 150 δολάρια ανά βαρέλι στα δύο αυτά σενάρια αντίστοιχα. Παράλληλα, οι τιμές του φυσικού αερίου TTF αναμένεται να φτάσουν τα 75 ευρώ και 100 ευρώ στα αντίστοιχα σενάρια, με τη βασική διαφορά να είναι ότι οι υψηλότερες τιμές ενέργειας θα διατηρηθούν για μεγαλύτερο διάστημα στο πολύ δυσμενές σενάριο, κυρίως για το πετρέλαιο.
Ασθενέστερη Ανάπτυξη
Η αμερικανική τράπεζα αναλύει τις συνέπειες των νέων πορειών των τιμών ενέργειας στην ανάπτυξη. Υποστηρίζει ότι η αρνητική επίδραση από τις υψηλότερες τιμές ενέργειας θα είναι λιγότερο αναλογική με το μέγεθος του σοκ, καθώς οι οικονομίες αποδείχθηκαν ανθεκτικές στο σοκ του 2022 και η δημοσιονομική πολιτική αναμένεται να προσφέρει μερική αντιστάθμιση. Επίσης, οι χρηματοοικονομικές συνθήκες θα παραμείνουν αμετάβλητες στο βασικό σενάριο, ενώ θα αυστηροποιηθούν κατά 10 και 20 μονάδες βάσης στα δυσμενή και πολύ δυσμενή σενάρια αντίστοιχα.
Στην ευρωζώνη, το πραγματικό ΑΕΠ αναμένεται να μειωθεί κατά 0,2% μέχρι το τέλος του 2026, φέρνοντας τη συνολική υποβάθμιση στο 0,4% από την αρχή του πολέμου στο Ιράν. Οι εκτιμήσεις για την τριμηνιαία ανάπτυξη μειώνονται κατά λίγο λιγότερο από 0,1% ανά τρίμηνο από το β’ έως το δ’, υποδεικνύοντας ανάπτυξη 1% για φέτος.
Στο δυσμενές σενάριο, το ΑΕΠ θα είναι 0,1% χαμηλότερο (συνολικό πλήγμα 0,5%) και 0,4% χαμηλότερο στο πολύ δυσμενές σενάριο (συνολικό πλήγμα 0,9%). Αυτό σημαίνει ότι η σωρευτική ανάπτυξη για το υπόλοιπο του έτους θα περιοριστεί στο 0,3%. Το μεγαλύτερο πλήγμα στο ΑΕΠ θα υποστεί η Ιταλία, ακολουθούμενη από τη Γερμανία, τη Γαλλία και την Ισπανία.
Υψηλότερος Πληθωρισμός
Η Goldman Sachs αναθεωρεί προς τα πάνω τις προβλέψεις της για τον πληθωρισμό σε όλες τις χώρες, με βάση τις εκτιμήσεις για τη μετακύλιση των τιμών ενέργειας. Αναμένονται σημαντικές επιπτώσεις από τις υψηλότερες τιμές ενέργειας στον ονομαστικό πληθωρισμό, αλλά περιορισμένες μετακύλισεις στον δομικό πληθωρισμό, εκτός αν οι τιμές αυξηθούν σημαντικά και παραμείνουν υψηλές για παρατεταμένο χρονικό διάστημα, όπως στο πολύ δυσμενές σενάριο.
Για την ευρωζώνη, οι νέες εκτιμήσεις για τις τιμές ενέργειας θα ενισχύσουν τον ετήσιο πληθωρισμό κατά 0,4% το επόμενο έτος. Ο ονομαστικός πληθωρισμός αναμένεται να κορυφωθεί στο 2,9% το δεύτερο τρίμηνο του 2026, σε σύγκριση με 2,0% πριν από τον πόλεμο. Στο δυσμενές σενάριο, ο πληθωρισμός θα μπορούσε να αυξηθεί κατά 0,1% (3%) και στο πολύ δυσμενές κατά 1,5%, φτάνοντας το 4,4% στο τέταρτο τρίμηνο του 2026. Η μετακύλιση αναμένεται να παραμείνει περιορισμένη, αυξάνοντας τον δομικό πληθωρισμό μόνο κατά 0,1%, ενώ στο πολύ δυσμενές σενάριο θα υπάρξει περαιτέρω ώθηση κατά 0,8%.
Υψηλότερος κίνδυνος αυξήσεων επιτοκίων
Προς το παρόν, η Goldman Sachs διατηρεί την πρόβλεψή της για σταθερή πολιτική της ΕΚΤ. Αν και ο πληθωρισμός στο 2,9% πιθανόν να οδηγήσει σε πιο επιθετική ρητορική, η μετακύλιση στον δομικό πληθωρισμό παραμένει περιορισμένη στο νέο βασικό σενάριο. Αυτό θα επιτρέψει στο Διοικητικό Συμβούλιο να εξετάσει το ενεργειακό σοκ. Οι κανόνες Taylor δείχνουν ότι η ΕΚΤ θα διατηρήσει τα επιτόκια αμετάβλητα στο δυσμενές σενάριο. Στο πολύ δυσμενές σενάριο, ωστόσο, αναμένονται αυξήσεις επιτοκίων, καθώς οι δευτερογενείς επιπτώσεις θα πιέσουν τον δομικό πληθωρισμό στο 3%. Σε αυτή την περίπτωση, η ΕΚΤ θα μπορούσε να προχωρήσει σε τρεις διαδοχικές αυξήσεις επιτοκίων κατά 25 μονάδες βάσης, ξεκινώντας από τον Ιούνιο, με πιθανή την πρώτη αύξηση ακόμα και τον Απρίλιο.
Πιθανές δημοσιονομικές πιέσεις
Οι υψηλότερες τιμές ενέργειας ενδέχεται να επιφέρουν σημαντικές δημοσιονομικές επιπτώσεις, όπως επισημαίνει η Goldman. Ο αυξανόμενος πληθωρισμός θα ασκήσει πίεση στις κυβερνήσεις να παρέχουν στήριξη για το κόστος διαβίωσης των νοικοκυριών και να στηρίξουν τις ενεργοβόρες βιομηχανίες, ειδικά αν το σοκ αποδειχθεί παρατεταμένο. Το 2022-23, οι κυβερνήσεις χρησιμοποίησαν μέτρα για την άμεση μείωση των τιμών ενέργειας, όπως μειώσεις φόρων και επιδοτήσεις, με συνολική στήριξη που κυμάνθηκε μεταξύ 2,6% και 4,6% του ΑΕΠ.
