Πώς οι αυξήσεις σε ενοίκια και τρόφιμα επηρεάζουν τον πληθωρισμό και τι να περιμένουμε στο μέλλον

Του Τάσου Δασόπουλου

Ανησυχία προκαλούν τα τρόφιμα, οι υπηρεσίες και οι τιμές ενέργειας, οι οποίες διατηρούν τον πληθωρισμό σε υψηλά επίπεδα. Οι ελληνικές αρχές προσπαθούν να ελέγξουν την κατάσταση με συνεχείς ελέγχους, οι οποίοι προς το παρόν δεν έχουν αποδώσει τα αναμενόμενα αποτελέσματα.

Στον τομέα της ενέργειας, η κατάσταση είναι σχετικά καλύτερη, καθώς για τον Ιανουάριο ο πληθωρισμός συγκρατήθηκε κατά 0,6%. Ωστόσο, οι γεωπολιτικές απειλές, όπως οι εξελίξεις στο Ιράν και η αποσταθεροποίηση της Μέσης Ανατολής, έχουν αρχίσει να ανεβάζουν τις τιμές του πετρελαίου brent, το οποίο έχει φτάσει κοντά στα 68 δολάρια το βαρέλι, από 64 δολάρια τον προηγούμενο μήνα. Αντίστοιχα, η τιμή του φυσικού αερίου έχει αυξηθεί στα 33 ευρώ ανά θερμική μεγαβατώρα, από 30 ευρώ πριν από ένα μήνα.

Ένας ακόμη παράγοντας ανησυχίας είναι οι ανατιμήσεις στα τρόφιμα, οι οποίες επιταχύνθηκαν στο 4,5% για τον Ιανουάριο, από 3,6% τον Δεκέμβριο.

Στην κορυφή των αυξήσεων βρέθηκε το μοσχαρίσιο κρέας, με αύξηση 25,8%. Αυξήσεις πάνω από τον πληθωρισμό καταγράφονται επίσης στο χοιρινό, το αρνίσιο και το κατσικίσιο κρέας, λόγω της ευλογιάς των αιγοπροβάτων, καθώς και στα πουλερικά.

Η νέα διοικήτρια της Ανεξάρτητης Αρχής Προστασίας του Καταναλωτή και Ελέγχου της Αγοράς, κ. Δέσποινα Τσαγγάρη, ανέφερε σε πρόσφατη συνέντευξή της ότι η αύξηση στο μοσχάρι είναι ευρωπαϊκό πρόβλημα, καθώς η Ελλάδα εισάγει το 85%-90% των αναγκών της ετησίως. Επίσης, υπογράμμισε ότι οι υψηλότερες τιμές στην Ελλάδα αφορούν την χονδρική και δεσμεύτηκε να παρέμβει με τη βοήθεια της ΑΑΔΕ. Αντίστοιχη ήταν η απάντησή της και για τις τιμές του κακάο και του καφέ, οι οποίες, αν και έχουν υποχωρήσει διεθνώς, στην Ελλάδα παραμένουν σχεδόν αμετάβλητες.

Δυσκολίες αντιμετωπίζει και ο τομέας των υπηρεσιών, όπου οι συνεχείς ανατιμήσεις δεν έχουν εύκολη λύση. Η έλλειψη διαθέσιμων σπιτιών συνεχίζει να πιέζει τα ενοίκια, τα οποία κατέγραψαν αύξηση 8,7% τον Ιανουάριο, επηρεάζοντας και τις τιμές για επισκευές και ανακαινίσεις.

Η Κυβέρνηση έχει θεσπίσει μέτρα για την αύξηση των διαθέσιμων οικιών, μέσω φορολογικών κινήτρων και επιδοτήσεων, ωστόσο αυτά οδηγούν προσωρινά σε νέες αυξήσεις στις τιμές των ακινήτων, επιδεινώνοντας το στεγαστικό πρόβλημα.

Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, οι αυξήσεις είναι σημαντικά υψηλότερες του πληθωρισμού και στα αεροπορικά εισιτήρια (11,5%), στην εστίαση (7,1%), στα πακέτα διακοπών (7%), στις ασφάλειες ζωής (7%) και στις επισκευές ΙΧ και μοτοσικλετών (6,3%). Στην ευρύτερη εικόνα, οι αυξήσεις στην ένδυση και υπόδηση ανήλθαν στο 8%, ενώ τα ανταλλακτικά για αυτοκίνητα και μηχανές παρουσίασαν αύξηση 3,6% τον Ιανουάριο.

Οι προβλέψεις για τους επόμενους μήνες εξαρτώνται από την αποτελεσματικότητα των νέων κυβερνητικών παρεμβάσεων και τις διεθνείς εξελίξεις, καθώς η πορεία του τομέα της ενέργειας και η διατήρηση χαμηλών τιμών θα κρίνουν αν η ετήσια πρόβλεψη για πληθωρισμό 2,2% θα χρειαστεί αναθεώρηση προς τα πάνω.