English
Της Ελευθερίας Κούρταλη
Η MSCI προχώρησε σε ανακοίνωση σχετικά με τη διαβούλευση για την αναβάθμιση της Ελλάδας σε Ανεπτυγμένες Αγορές, με στόχο την εφαρμογή αυτής της αλλαγής από τον Αύγουστο του 2026. Αυτό σημαίνει ότι οι MSCI, FTSE και STOXX ενδέχεται να αναβαθμίσουν τη χώρα μας περίπου την ίδια χρονική περίοδο. Ωστόσο, η HSBC επισημαίνει ότι ο αντίκτυπος των καθαρών παθητικών ροών μπορεί να είναι περιορισμένος. Ανησυχία προκαλεί η στάση των ενεργών funds, καθώς υπάρχει φόβος ότι η Ελλάδα θα μπορούσε να γίνει μια αγορά που δεν θα προσελκύει το ενδιαφέρον τους. “Είμαστε underweight”, σημειώνει η HSBC, προσθέτοντας ότι το Χρηματιστήριο Αθηνών μπορεί να βιώσει την ίδια τύχη με την αγορά του Ισραήλ, η οποία είδε τον τζίρο της να μειώνεται κατά 50% τρία χρόνια μετά την αναβάθμιση.
Παθητικές ροές: ποιος είναι ο αντίκτυπος;
Η μετάβαση στις Ανεπτυγμένες Αγορές (DM) ενεργοποιεί μηχανικές ροές από τα funds που παρακολουθούν δείκτες, όπως επισημαίνει η HSBC. Τα παθητικά funds που σχετίζονται με τον MSCI Αναδυόμενων Αγορών (ΕΜ) θα αναγκαστούν να πωλήσουν ελληνικές μετοχές, ενώ αυτά που συνδέονται με δείκτες Ανεπτυγμένων Αγορών θα υποχρεωθούν να τις αγοράσουν.
Συνήθως, η αναβάθμιση οδηγεί σε παθητικές εισροές, αλλά αυτό φαίνεται απίθανο για την Ελλάδα. Το βάρος της χώρας στους δείκτες DM θα είναι σημαντικά μικρότερο από το τρέχον βάρος της στον Δείκτη EM, και οι περιορισμοί στην κεφαλαιοποίηση της αγοράς σημαίνουν ότι η Ελλάδα πιθανότατα θα έχει λιγότερες μετοχές στον βασικό δείκτη—περίπου 5 αντί 8.
Μια ενδιαφέρουσα πτυχή είναι ότι η προτεινόμενη αναβάθμιση της Ελλάδας από τον MSCI συμπίπτει με την αναταξινόμηση της χώρας από άλλους παρόχους δεικτών. Οι FTSE Russell και STOXX εξετάζουν επίσης την αναβάθμιση της Ελλάδας σε καθεστώς DM. Η FTSE ανακοίνωσε ήδη τον Οκτώβριο ότι θα αναβαθμίσει την Ελλάδα από Προηγμένες Αναδυόμενες Αγορές σε Αναπτυγμένες Αγορές. Ο STOXX θα μπορούσε να ακολουθήσει το παράδειγμα αυτό στην επερχόμενη αξιολόγησή του τον Απρίλιο, δίνοντας τη δυνατότητα στις ελληνικές μετοχές να συμπεριληφθούν σε μεγάλα ευρωπαϊκά benchmarks όπως ο STOXX 600 και ο Euro STOXX.
Ωστόσο, οι αλλαγές αυτές μπορεί τελικά να μην έχουν ουσιαστικό αντίκτυπο στη ροή, όπως τονίζει η HSBC. Σύμφωνα με αναφορές, η συμπερίληψη στον STOXX θα μπορούσε να οδηγήσει σε καθαρές αγορές περίπου 1 δισεκατομμυρίου δολαρίων, ενώ οι αλλαγές του FTSE και του MSCI θα μπορούσαν να προκαλέσουν καθαρές πωλήσεις ύψους 400 εκατομμυρίων δολαρίων στις 18 Σεπτεμβρίου και 500 εκατομμυρίων δολαρίων στις 31 Αυγούστου, αντίστοιχα.
Η Ελλάδα θα μπορούσε να χάσει το ενδιαφέρον των ενεργών διαχειριστών κεφαλαίων
Οι παθητικές ροές είναι μόνο μία διάσταση. Οι μακροπρόθεσμες επιπτώσεις για τις ελληνικές μετοχές εξαρτώνται από την αντίδραση των ενεργών επενδυτών, σημειώνει η HSBC. “Η κύρια ανησυχία μας είναι ότι τα funds των Αναδυόμενων Αγορών θα αναγκαστούν να μειώσουν την έκθεσή τους μόλις η Ελλάδα δεν πληροί πλέον τις προϋποθέσεις ως Αναδυόμενη Αγορά, ενώ τα funds Ανεπτυγμένων Αγορών μπορεί να αγνοήσουν την αγορά λόγω του μικρού μεγέθους της”, προσθέτει η HSBC, συμφωνώντας με την άποψη της JP Morgan.
Η βρετανική τράπεζα εκτιμά ότι περίπου το 10-20% των funds απαγορεύεται να κατέχουν θέσεις εκτός των benchmark δεικτών. Αν η Ελλάδα εισέλθει στον δείκτη Ανεπτυγμένων Αγορών, πιθανότατα θα καταταχθεί ως η δεύτερη μικρότερη αγορά στην Ευρώπη. Η Εθνική Τράπεζα, η μεγαλύτερη τράπεζα της χώρας, αναμένεται να καταταχθεί μόλις ως η 175η μεγαλύτερη μετοχή από τις 245 χρηματοοικονομικές εταιρείες στον δείκτη DM.
Οι ανησυχίες σχετικά με μια πιθανή αναβάθμιση του MSCI ήταν μεταξύ των λόγων για τους οποίους η HSBC υποβάθμισε την Ελλάδα σε underweight στις αρχές του τρέχοντος έτους. Αυτή η απόφαση έχει προκαλέσει αντιδράσεις από τους πελάτες της, όπως αποκαλύπτει η HSBC, με τη συζήτηση να επικεντρώνεται στο αν τα funds των ανεπτυγμένων αγορών θα συμμετέχουν ενεργά σε ελληνικές μετοχές, ειδικά στις τράπεζες.
Η HSBC ακούει από τα funds των Αναδυόμενων Αγορών ότι οι επενδυτές των Ανεπτυγμένων Αγορών μπορεί να στραφούν στην Ελλάδα λόγω χαμηλότερων αποτιμήσεων, υψηλότερης αύξησης των δανείων και μιας ισχυρής υποκείμενης διαρθρωτικής ιστορίας.
Ενώ αναγνωρίζει τη δύναμη των θεμελιωδών μεγεθών για τις ελληνικές τράπεζες, το timing της αναβάθμισης είναι περίεργο, τονίζει η HSBC. Η αναβάθμιση έρχεται σε μια περίοδο που οι τιμές των μετοχών των ευρωπαϊκών τραπεζών έχουν αυξηθεί κατά 70% το τελευταίο έτος. Σε σχέση με τους δείκτες PB-ROE, οι ελληνικές τράπεζες δεν φαίνονται πλέον ως προφανής ευκαιρία αξίας, ιδιαίτερα μετά την ανατίμηση των τελευταίων δύο χρόνων.
Ένας χρήσιμος τρόπος για να μετρηθεί το πιθανό ενδιαφέρον από τα funds των Ανεπτυγμένων Αγορών είναι να εξεταστεί η παγκόσμια τοποθέτηση τους, καθώς αυτά τα funds μπορούν να επενδύσουν και στις αναδυόμενες και στις ανεπτυγμένες αγορές, προσθέτει η HSBC. Τα σημάδια δεν είναι ενθαρρυντικά. Ενώ περίπου το 60% των funds των EMs έχουν έκθεση στην Ελλάδα, μόλις το 7% των παγκόσμιων funds το κάνουν. Για τις ελληνικές τράπεζες συγκεκριμένα, μόνο το 5% έχει έκθεση. Συγκριτικά, η έκθεση σε τράπεζες του Ηνωμένου Βασιλείου (52%), της Γαλλίας (30%), της Ελβετίας (26%), της Γερμανίας (25%), της Ιταλίας (24%) και της Ισπανίας (21%) είναι σημαντικά υψηλότερη.
“Κατά την άποψή μας, η Ελλάδα διατρέχει τον κίνδυνο να ακολουθήσει παρόμοια πορεία με την αγορά μετοχών του Ισραήλ. Το Ισραήλ εγκατέλειψε τον δείκτη MSCI EM για τον DM το 2010, όπου το βάρος του στους αντίστοιχους δείκτες αναφοράς μειώθηκε από 2,7% σε 0,2%. Στα τρία χρόνια που ακολούθησαν την αναβάθμιση, ο όγκος συναλλαγών στο Χρηματιστήριο του Τελ Αβίβ μειώθηκε κατά περίπου 50%. Η αγορά υποαπέδωσε επίσης σε σχέση με τους δείκτες αναφοράς EM και DM κατά 35% και 60% αντίστοιχα τα επόμενα τρία χρόνια”, καταλήγει η HSBC.
