English
Του Κώστα Κατίκου
Σημαντικές ανατροπές και διαφοροποιήσεις στις συντάξεις προκύπτουν από τη σύνθεση των εισφορών και των ετών ασφάλισης για τους ελεύθερους επαγγελματίες, με ποσοστά αναπλήρωσης που κυμαίνονται από 35,97% έως 81,83%.
Σύμφωνα με τα στοιχεία και την ανάλυση που δημοσιεύει σήμερα το Capital.gr, οι δικαιούχοι που καταβάλλουν υψηλότερες εισφορές (4η, 5η και 6η κατηγορία) είναι οι κερδισμένοι όσον αφορά το ποσό σύνταξης. Σε αυτές τις κατηγορίες, οι συντάξεις ξεπερνούν τα 1.000 ευρώ ακόμη και με 30 χρόνια ασφάλισης. Αντίθετα, οι χαμηλότερες εισφορές δεν επιτρέπουν τη σύνταξη να ξεπεράσει το όριο αυτό, ακόμη και με 40 χρόνια ασφάλισης.
Όταν εξετάσουμε τα ποσοστά αναπλήρωσης, οι κερδισμένοι είναι αυτοί που επιλέγουν τις χαμηλότερες εισφορές (1ης και 2ης κατηγορίας). Η σύνταξή τους αντιστοιχεί στο 70% των εισφορών με 40 χρόνια ασφάλισης, στο 60,7% με 35 έτη και στο 53% για 30 χρόνια ασφάλισης.
Αντίθετα, οι ασφαλισμένοι που πληρώνουν τις υψηλότερες κατηγορίες θα λάβουν μεγαλύτερη σύνταξη, αλλά η ανταπόδοση που θα έχουν είναι αντιστρόφως ανάλογη με τα ποσά που καταβάλλουν.
Για παράδειγμα, με 40 χρόνια ασφάλισης στην 6η κατηγορία, η σύνταξη φτάνει τα 1.940 ευρώ (σε σύγκριση με 910 ευρώ στην 1η κατηγορία), αλλά το ποσοστό αναπλήρωσης είναι 56,55% (έναντι 69,7% στην 1η κατηγορία).
Αντίστοιχα, με 30 χρόνια ασφάλισης, η σύνταξη της 6ης κατηγορίας ανέρχεται σε 1.028 ευρώ (σε σύγκριση με 691 ευρώ για την 1η κατηγορία), με ποσοστό αναπλήρωσης 35,97% (έναντι 52,95% της 1ης κατηγορίας).
Το συμπέρασμα είναι ότι για να ενθαρρυνθεί η ασφάλιση στις υψηλότερες κατηγορίες, θα πρέπει να τροποποιηθεί ο τρόπος υπολογισμού των συντάξεων και να παρέχεται προσαύξηση για τις υψηλότερες ασφαλιστικές κατηγορίες.
Η σύγκριση για την εξαγωγή των ποσοστών αναπλήρωσης γίνεται με τη μετατροπή του συνόλου των ασφαλιστικών εισφορών σε συντάξιμο μισθό για κάθε κατηγορία. Στην πράξη, η συνολική εισφορά αντιπροσωπεύει τις κρατήσεις που θα πλήρωναν οι επαγγελματίες αν αμείβονταν με μισθό.
Για παράδειγμα:
* Ένας ασφαλισμένος που θα συνταξιοδοτηθεί το 2026 με 42 χρόνια ασφάλισης και μέσο όρο μηνιαίων εισφορών 290 ευρώ θα λάβει σύνταξη (μικτά) 1.187 ευρώ. Οι εισφορές του αντιστοιχούν σε συντάξιμο μισθό 1.450 ευρώ, που σημαίνει ότι η σύνταξή του αντιστοιχεί στο 81,83% του συντάξιμου μισθού.
* Ένας άλλος ασφαλισμένος με 38 χρόνια ασφάλισης και μέσο όρο μηνιαίων εισφορών 440 ευρώ (συντάξιμος μισθός 2.200 ευρώ) θα λάβει σύνταξη 1.435 ευρώ, που αντιστοιχεί στο 65,22% του συντάξιμου μισθού.
* Ασφαλισμένος με 33 χρόνια ασφάλισης και μέσο όρο μηνιαίων εισφορών 500 ευρώ (συντάξιμος μισθός 2.500 ευρώ) θα πάρει σύνταξη 1.255 ευρώ, που αντιστοιχεί στο 50,18% του συντάξιμου μισθού.
Με 30 χρόνια ασφάλισης, η 1η κατηγορία προσφέρει σύνταξη με ποσοστό αναπλήρωσης 52,9% σε σχέση με το σύνολο των εισφορών, ενώ στην 6η κατηγορία το ποσοστό αναπλήρωσης πέφτει στο 35,9%.
Οι ελεύθεροι επαγγελματίες που εναλλάσσουν εισφορές μεταξύ 1ης, 3ης και 4ης κατηγορίας θα είναι διπλά κερδισμένοι, καθώς θα απολαμβάνουν και καλή σύνταξη και ικανοποιητικό ποσοστό αναπλήρωσης άνω του 60% των εισφορών τους.
Τα παραδείγματα δείχνουν ότι η επιλογή της 6ης ασφαλιστικής κατηγορίας για όλη τη διάρκεια της ασφάλισης δεν είναι συμφέρουσα. Αν και οι ασφαλισμένοι που επιλέγουν την 6η κατηγορία θα λάβουν υψηλή σύνταξη, το ποσοστό αναπλήρωσης θα παραμείνει στο 50% των συνολικών εισφορών τους.
