English
Του Τάσου Δασόπουλου
Σημαντική υποχώρηση της ανάπτυξης αναμένεται φέτος, με εκτιμήσεις που την τοποθετούν στο 1,7% και πληθωρισμό που μπορεί να φτάσει το 4%. Αυτές είναι οι προβλέψεις του γραφείου του προϋπολογισμού της Βουλής, το οποίο επίσης αναμένει υπερπλεόνασμα κοντά στο 4,5% του ΑΕΠ για το 2025.
Αναφορικά με το 2026, το Γραφείο αναθεωρεί ελαφρώς την προηγούμενη πρόβλεψή του για την ανάπτυξη, μειώνοντάς την από 2,1% σε 2%. Η νέα εκτίμηση κυμαίνεται από 1,7% έως 2,4%. Στην πρόβλεψη αυτή, εξετάζονται δύο σενάρια για την τιμή του πετρελαίου: το πρώτο τοποθετεί τη μέση τιμή στα 90 δολάρια το βαρέλι, ενώ το δεύτερο στα 100 δολάρια. Επιπλέον, λαμβάνεται υπόψη και μια πιθανή αύξηση των επιτοκίων του ευρώ κατά 0,25% από την ΕΚΤ, με την προοπτική μιας δεύτερης αύξησης στο τέλος του χρόνου.
Ο καθηγητής Ιωάννης Τσουκαλάς, επικεφαλής του Γραφείου, τόνισε ότι οι επενδύσεις θα διαδραματίσουν κρίσιμο ρόλο στην οικονομική ανάπτυξη φέτος, κυρίως λόγω της δυναμικής που προσφέρει η ολοκλήρωση των έργων του Ταμείου Ανάκαμψης. Ωστόσο, επισήμανε την ανάγκη επιτάχυνσης της υλοποίησης του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων, καθώς για το πρώτο δίμηνο του έτους υπάρχει υστέρηση 906 εκατ. ευρώ από τον στόχο.
Πρωτογενές πλεόνασμα στο 4,5% του ΑΕΠ το 2025
Για το 2025, η έκθεση αναφέρει ότι το Ενοποιημένο Πρωτογενές Αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης, με προσαρμογές, καταγράφει πλεόνασμα 12.668 εκατ. ευρώ, δηλαδή 5,1% του ΑΕΠ, αυξημένο κατά 1,240 δισ. ευρώ σε σύγκριση με το 2024. Η αύξηση των φορολογικών εσόδων είναι εντυπωσιακή, με κυριότερες πηγές τον φόρο εισοδήματος, που αυξάνεται κατά 2.550 εκατ. ευρώ, και τα έσοδα από τον ΦΠΑ, που αυξάνονται κατά 1.429 εκατ. ευρώ. Ο κ. Τσουκαλάς εκτιμά ότι το πρωτογενές πλεόνασμα της Γενικής Κυβέρνησης θα φτάσει το 2025 κοντά στο 4,5% του ΑΕΠ.
Το ΑΕΠ παρουσίασε ρυθμό ανάπτυξης 2,1%, με αύξηση 2,4% κατά το τέταρτο τρίμηνο του 2025 σε σύγκριση με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2024, ενώ η ανάπτυξη στην Ευρωζώνη παραμένει ασθενής στο 1,4%. Αυτή η θετική πορεία του ελληνικού ΑΕΠ οφείλεται στην αύξηση της ιδιωτικής κατανάλωσης (2,5%), στις εξαγωγές αγαθών και υπηρεσιών (2,7% συνολικά, -1,1% για υπηρεσίες και 7,1% για αγαθά), καθώς και στην αύξηση των επενδύσεων παγίου κεφαλαίου κατά 14%.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, ο πληθωρισμός τον Φεβρουάριο του 2026 ανήλθε στο 3,1%, παραμένοντας υψηλότερος από τον μέσο πληθωρισμό στην Ευρωζώνη (1,9%), γεγονός που δυσκολεύει τη διεθνή ανταγωνιστικότητα της χώρας.
Στην έκθεση υπογραμμίζεται ότι είναι κρίσιμη η ενίσχυση της αποτελεσματικότητας των μέτρων συγκράτησης των τιμών, ιδίως με τη χρήση ψηφιακής τεχνολογίας για την άμεση ενημέρωση της Ανεξάρτητης Αρχής Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή σχετικά με τις παραμέτρους κόστους και τιμών σε κάθε στάδιο της εφοδιαστικής αλυσίδας.
Χρηματοδότηση επενδύσεων
Έρευνα που περιλαμβάνεται στην έκθεση σχετικά με την πρόσβαση των επιχειρήσεων σε τραπεζικό δανεισμό δείχνει ότι, παρά τη βελτίωση των συνθηκών χρηματοδότησης τα τελευταία χρόνια, οι ελληνικές επιχειρήσεις, και ειδικότερα οι μικρομεσαίες, εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν μεγαλύτερες δυσκολίες σε σχέση με τις αντίστοιχες επιχειρήσεις άλλων χωρών της ευρωζώνης.
Αν και το κόστος δανεισμού παραμένει υψηλότερο στην Ελλάδα, από το 2022 παρατηρείται μια τάση σύγκλισης με τις χώρες της περιφέρειας, η οποία κορυφώνεται το 2025, όταν το κόστος δανεισμού σχεδόν εξισώνεται. Ωστόσο, οι δείκτες απόρριψης αιτήσεων δανεισμού και οι συνολικοί δείκτες χρηματοδοτικών εμποδίων παραμένουν συστηματικά υψηλότεροι, παρά την αποκλιμάκωσή τους από το 2023 και μετά, με τις πολύ μικρές και τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις να παραμένουν ιδιαίτερα εκτεθειμένες.
