Μια σοκαριστική ανάλυση από τον Γαβριήλ Χαρίτο, επισκέπτη καθηγητή Διεθνών Σχέσεων στο Πάντειο Πανεπιστήμιο και ερευνητή, αποκαλύπτει ότι ο Πρόεδρος της Αιγύπτου, Αμπντέλ Φατάχ αλ-Σίσι, ενδέχεται να χρησιμοποιεί τη δικαστική απόφαση για την περιουσία της Ιεράς Μονής της Αγίας Αικατερίνης στο Σινά ως μέσο για να επαναστρατιωτικοποιήσει τη χερσόνησο, αμφισβητώντας τη

Συνθήκη Ειρήνης του Camp David του 1978

Η κίνηση αυτή, που πυροδοτεί ανησυχίες για την περιφερειακή σταθερότητα, φέρνει στο προσκήνιο γεωπολιτικές εντάσεις, θρησκευτικές διαστάσεις και οικονομικές φιλοδοξίες.

Η Δικαστική Απόφαση και το Πολιτικό Παιχνίδι

Η πρόσφατη απόφαση του Εφετείου της Ισμαηλίας κρίνει ότι ακατοίκητες εκτάσεις στη χερσόνησο του Σινά, συμπεριλαμβανομένων περιοχών που παραδοσιακά ανήκαν στη Μονή της Αγίας Αικατερίνης, περιέρχονται στο αιγυπτιακό δημόσιο ελλείψει τίτλων ιδιοκτησίας. Ο Χαρίτος υποστηρίζει ότι η απόφαση αυτή, που ξεκίνησε ως ισλαμιστική πρωτοβουλία επί προεδρίας Μόρσι (2012-2014), συνεχίζεται από τον Σίσι, παρά την αντίθεσή του στον ισλαμισμό. «Απόφαση με την οποία δεν συμφωνεί ο Σίσι δεν βγαίνει», τονίζει ο Χαρίτος, υπονοώντας ότι η δικαστική διαδικασία είναι ενορχηστρωμένη.

Γεωπολιτικές Ανησυχίες και το Σινά

Η χερσόνησος του Σινά, επιστραφείσα στην Αίγυπτο από το Ισραήλ το 1978 βάσει της Συνθήκης του Camp David, παραμένει αποστρατιωτικοποιημένη σε μεγάλο βαθμό, με αυστηρούς περιορισμούς στην αιγυπτιακή στρατιωτική παρουσία. Ωστόσο, ο Σίσι, αντιμετωπίζοντας πιέσεις από τον πόλεμο στη Γάζα (2023-σήμερα) και την άρνησή του να δεχθεί Παλαιστίνιους πρόσφυγες στο Σινά, φαίνεται να επιδιώκει νομική κατοχύρωση της παρουσίας του αιγυπτιακού κράτους. «Θέλει να προετοιμάσει θεσμικά τη δυνατότητα ο στρατός να επεκτείνει την παρουσία του, ακόμα και σε περιοχές που η συνθήκη απαγορεύει», εξηγεί ο Χαρίτος, υπογραμμίζοντας τον φόβο της Αιγύπτου για πιθανή ισραηλινή επανακατάληψη.

Οικονομική Διάσταση: Τουρισμός και Επενδύσεις

Παράλληλα, η Αίγυπτος, πιεζόμενη από οικονομική κρίση, μειωμένα έσοδα από τη Διώρυγα του Σουέζ λόγω των επιθέσεων των Χούθι στην Ερυθρά Θάλασσα και πτώση του τουρισμού εν μέσω πολέμου, βλέπει στο Σινά ευκαιρία για επενδύσεις. Η απόφαση εξασφαλίζει ότι ακατοίκητες εκτάσεις ανήκουν στο δημόσιο, διευκολύνοντας επενδυτές να χτίσουν ξενοδοχεία και τουριστικές υποδομές. «Ο επενδυτής θέλει να ξέρει ότι ο ιδιοκτήτης είναι το δημόσιο», σημειώνει ο Χαρίτος.

Η Μονή σε Κίνδυνο

Η Ιερά Μονή της Αγίας Αικατερίνης, ένας τόπος παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς, αντιμετωπίζει κρίση. Χωρίς νομική υπόσταση σύμφωνα με την αιγυπτιακή νομοθεσία, δεν μπορεί να διαχειριστεί την περιουσία της ούτε να εξασφαλίσει έσοδα για την επιβίωσή της. «Αν δεν δοθεί δυνατότητα εισοδήματος, θα μετατραπεί σε μουσείο, με τους μοναχούς κομπάρσους μιας κακής φάρσας», προειδοποιεί ο Χαρίτος. Η Ελλάδα, με ιστορικούς δεσμούς με τη Μονή, καλείται να δράσει, αποσυνδέοντας το ζήτημα της περιουσίας από τις γεωπολιτικές φιλοδοξίες της Αιγύπτου.

Η Ελληνική Απάντηση

Ο Χαρίτος προτείνει την προσαρμογή του μοντέλου των ελληνικών εκκλησιαστικών επιτροπών, ώστε η Μονή να αποκτήσει νομική υπόσταση, ίσως μέσω του θεσμού των βακουφίων, που διαχειρίζεται ιερούς τόπους όλων των θρησκειών στην Αίγυπτο. Παράλληλα, εκτιμά ότι θα ήταν καλό το ζήτημα του ιδιοκτησιακού καθεστώτος της περιουσίας της μονής να απομονωθεί από τις Αιγυπτιακές ανησυχίες έναντι του Ισραήλ, με την Ελλάδα να ζητήσει εγγυήσεις για τον τρόπο λειτουργίας του νέου αυτού θεσμού που θα προστατεύσει τα δικαιώματα της ιστορικής αυτής μονής.

Η Αθήνα ζητά την παρέμβαση της Αιγύπτου για το τουρκολιβυκό σύμφωνο

Παγκόσμια Ανησυχία

Η κίνηση του Σίσι εγείρει ερωτήματα για τη δέσμευση της Αιγύπτου στη Συνθήκη του Camp David, ενώ η ψυχρότητα με τη Δύση εντείνεται, όπως φαίνεται από την πρώτη κοινή στρατιωτική άσκηση Αιγύπτου-Κίνας τον Απρίλιο-Μάιο 2025. Η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί, καθώς η επαναστρατιωτικοποίηση του Σινά και η τύχη της Μονής της Αγίας Αικατερίνης κρέμονται από μια κλωστή, με πιθανές επιπτώσεις στη Μέση Ανατολή.

Η Ελλάδα, η Αίγυπτος και η διεθνής κοινότητα καλούνται να δράσουν άμεσα για να προστατεύσουν ένα ιερό μνημείο και να αποτρέψουν μια γεωπολιτική κρίση. Το μέλλον του Σινά —και της ειρήνης— είναι αβέβαιο.