Με μια απόφαση που ήδη προκαλεί αντιδράσεις, το Ομοσπονδιακό Διοικητικό Δικαστήριο της Γερμανίας, που εδρεύει στη Λειψία και αντιστοιχεί στο ελληνικό Συμβούλιο της Επικρατείας, έδωσε το πράσινο φως για την απέλαση δύο μεταναστών στην Ελλάδα. Η απόφαση βασίζεται στον Κανονισμό του Δουβλίνου, ο οποίος παραμένει σε ισχύ, παρά τις αντιρρήσεις που έχει προκαλέσει η εφαρμογή του σε ανθρωπιστικό και πολιτικό επίπεδο.
Οι δύο πρόσφυγες –ένας 32χρονος από τη Σομαλία και ένας 34χρονος Παλαιστίνιος από τη Λωρίδα της Γάζας– είχαν φτάσει στην Ελλάδα μέσω Τουρκίας και αναγνωρίστηκαν από τις ελληνικές αρχές ως δικαιούχοι διεθνούς προστασίας. Παρότι εξασφάλισαν άδεια παραμονής στη χώρα μας, επέλεξαν να συνεχίσουν το ταξίδι τους προς τη Γερμανία, όπου και υπέβαλαν εκ νέου αιτήσεις ασύλου. Η γερμανική Υπηρεσία Μετανάστευσης και Προσφύγων (BAMF) απέρριψε τα αιτήματά τους και διέταξε την επιστροφή τους στην Ελλάδα. Οι προσφυγές τους στα γερμανικά δικαστήρια, με επιχείρημα την απειλή απάνθρωπης μεταχείρισης λόγω των συνθηκών διαβίωσης στην Ελλάδα, τελικά απορρίφθηκαν από το ανώτατο διοικητικό δικαστήριο της χώρας.
Το Δουβλίνο και οι εξαιρέσεις που δεν πέρασαν
Το σκεπτικό της απόφασης βασίζεται στο ότι δεν συντρέχουν πλέον οι λόγοι που στο παρελθόν είχαν οδηγήσει άλλα δικαστήρια στη Γερμανία να μπλοκάρουν αντίστοιχες επιστροφές. Ειδικότερα, το ανώτατο διοικητικό δικαστήριο εκτίμησε πως δεν υπάρχει «ουσιαστικός κίνδυνος» ώστε οι αιτούντες να εκτεθούν, μετά την απέλασή τους, σε «ακραία κατάσταση έκτακτης ανάγκης» στην Ελλάδα. Δηλαδή, δεν θεωρείται ότι υπάρχει ρεαλιστική πιθανότητα να στερηθούν βασικά αγαθά όπως στέγη, τροφή και υγειονομική φροντίδα – ακόμη και αν ληφθούν υπόψη τα γνωστά γραφειοκρατικά εμπόδια και οι περιορισμένοι πόροι του ελληνικού κράτους.
Η απόφαση αυτή έρχεται σε αντίθεση με προηγούμενες, όπως εκείνη του διοικητικού δικαστηρίου του Ζάαρ το 2022, που είχε δικαιώσει πρόσφυγες επικαλούμενο «απανθρωπες συνθήκες» στους ελληνικούς προσφυγικούς καταυλισμούς. Πλέον, το ανώτατο γερμανικό δικαστήριο φαίνεται να χαράζει μια νέα, πιο σκληρή γραμμή στη νομολογία, ανοίγοντας την πόρτα για μαζικότερες επιστροφές προσφύγων στην Ελλάδα με νομική κάλυψη.
Ραφαήλ Καλυβιώτης: Το λαθρομεταναστευτικό αλλάζει την Ευρώπη
Αντιδράσεις και πολιτική αβεβαιότητα
Η απόφαση ήδη προκαλεί αναστάτωση. Ανθρωπιστικές οργανώσεις όπως η Pro Asyl έχουν εκφράσει έντονη διαφωνία, υποστηρίζοντας ότι η εικόνα της Ελλάδας που παρουσιάζεται στη δικαστική απόφαση είναι αποκομμένη από την πραγματικότητα. Όπως επισημαίνουν, χιλιάδες πρόσφυγες αντιμετωπίζουν καθημερινά έλλειψη υποδομών, καθυστέρηση στην παροχή επιδομάτων και προβλήματα στέγασης και υγειονομικής περίθαλψης.
Παράλληλα, η εξέλιξη αυτή αναμένεται να αναζωπυρώσει τη διαρκή ένταση ανάμεσα σε Βερολίνο και Αθήνα για τη λεγόμενη «δευτερογενή μετανάστευση», δηλαδή τη μετακίνηση αναγνωρισμένων προσφύγων από την πρώτη χώρα υποδοχής σε άλλη χώρα της Ε.Ε. Όλα δείχνουν ότι η Γερμανία είναι διατεθειμένη να εντείνει την πίεση για περισσότερες επιστροφές, ενδεχομένως και με πολιτικό κόστος, καθώς το μεταναστευτικό παραμένει φλέγον ζήτημα στο εσωτερικό της.
Η πρόσφατη απόφαση του Ομοσπονδιακού Διοικητικού Δικαστηρίου της Γερμανίας, που επιτρέπει την επιστροφή μεταναστών στην Ελλάδα, αναδεικνύει τις χρόνιες αδυναμίες της ελληνικής μεταναστευτικής πολιτικής. Παρά τις διακηρύξεις της κυβέρνησης για αυστηρότερες απελάσεις, τα επίσημα στοιχεία δείχνουν ότι οι επιστροφές παραμένουν ελάχιστες, ενώ οι διαδικασίες ασύλου συχνά καθυστερούν, επιτρέποντας σε παρανόμους μετανάστες να παραμένουν στη χώρα για μεγάλα χρονικά διαστήματα.
Γερμανία: Ο καθολικός καρδινάλιος Μαρξ υπερασπίζεται την λαθρομετανάστευση και επιτίθεται στην AfD
Η έλλειψη διμερών συμφωνιών με χώρες προέλευσης και η απουσία αποτελεσματικού μηχανισμού επιτήρησης των συνόρων επιτείνουν το πρόβλημα. Για να αντιμετωπιστεί αυτή η κατάσταση, απαιτείται η άμεση εφαρμογή ενός ολοκληρωμένου σχεδίου που θα περιλαμβάνει την επιτάχυνση των διαδικασιών ασύλου και όχι αδιακρίτως, την ενίσχυση των επιστροφών και την ενίσχυση της φύλαξης των συνόρων. Μόνο με συγκεκριμένες και αποτελεσματικές δράσεις μπορεί η Ελλάδα να διαχειριστεί το λαθρομεταναστευτικό ζήτημα με τρόπο που να διασφαλίζει τόσο τα εθνικά της συμφέροντα.
Οι Πακιστανοί της Βούλτεψη και το λαθρομεταναστευτικό – Έκτακτη παρουσία Μπογδάνου
English
