English
Ένα φαινομενικά μακρινό εμπορικό συμφωνητικό μεταξύ Ευρώπης και Νότιας Αμερικής, η συμφωνία Mercosur, αρχίζει να προκαλεί προβλήματα στον μεγαλύτερο πολιτικό κόμμα της Ευρώπης. Η συμφωνία αυτή αναγκάζει το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα (EPP) να επιλέξει μεταξύ των αγροτών ψηφοφόρων του και των εξαγωγικών συμφερόντων των μεγαλύτερων οικονομιών του.
Η επιλογή αυτή εξελίσσεται εντός του EPP, καθώς οι μακροχρόνια σταματημένες συζητήσεις της ΕΕ με τη Mercosur φτάνουν σε καθοριστική στιγμή. Η κύρια διαχωριστική γραμμή διέρχεται ανάμεσα σε δύο αντιπροσωπείες με έντονα αντίθετα οικονομικά και στρατηγικά συμφέροντα: την Ισπανία και τη Γερμανία.
Η ισπανική αντιπροσωπεία του EPP αντιμετωπίζει αυξανόμενη πολιτική πίεση, καθώς η Ισπανία είναι ένας από τους κυριότερους αγροτικούς παραγωγούς της ΕΕ. Ο τομέας γεωργίας και κτηνοτροφίας είναι ιδιαίτερα ευάλωτος στις φτηνές εισαγωγές. Παρά το γεγονός ότι το Λαϊκό Κόμμα της Ισπανίας έχει σταθερά υποστηρίξει τις κλιματικές και εμπορικές πολιτικές της ΕΕ, που έχουν αυξήσει τα κόστη για τους αγρότες, συνεχίζει να στηρίζεται σε σημαντική στήριξη από αγροτικούς ψηφοφόρους.
Αυτή η στήριξη βρίσκεται τώρα υπό πίεση. Με φόντο τις επαναλαμβανόμενες διαμαρτυρίες των αγροτών και τις επερχόμενες εκλογές, η ανοιχτή υποστήριξη για τη συμφωνία Mercosur—που θεωρείται από τους παραγωγούς ως άμεση απειλή για τη ντόπια γεωργία—έχει γίνει πολιτικά ριψοκίνδυνη.
Έτσι, η ισπανική αντιπροσωπεία αρχίζει να απομακρύνεται από την υποστήριξη μιας συμφωνίας που μέχρι πρόσφατα δεν είχε αμφισβητηθεί.
Από την άλλη πλευρά, η γερμανική αντιπροσωπεία του EPP βρίσκεται σε πλήρη αντίθεση. Για το Βερολίνο, η Mercosur αποτελεί καταλυτική βιομηχανική και στρατηγική ευκαιρία. Η προνομιακή πρόσβαση στις αγορές της Νότιας Αμερικής θα ενισχύσει τις εξαγωγές αυτοκινήτων, μηχανημάτων και χημικών προϊόντων σε μια εποχή οικονομικής επιβράδυνσης και αυξανόμενου παγκόσμιου ανταγωνισμού. Η αρνητική επίδραση στη γεωργία της Ευρώπης, κυρίως στις νότιες χώρες, θεωρείται αποδεκτή ανταλλαγή.
Αυτή η σύγκρουση αντανακλά δύο οικονομικά μοντέλα και δύο ανταγωνιστικές αντιλήψεις για το μέλλον της ΕΕ. Η υποστήριξη της γερμανικής θέσης κινδυνεύει να αποξενώσει έναν πυρήνα αγροτικών ψηφοφόρων για χάρη μιας εμπορικής συμφωνίας που ωφελεί κυρίως τις μεγάλες βιομηχανικές οικονομίες. Αντίθετα, η ευθυγράμμιση με τη στάση της Ισπανίας θα καθυστερήσει μια συμφωνία που υποστηρίζεται χρόνια από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τους εξαγωγείς στη βόρεια Ευρώπη.
Οι συνέπειες επεκτείνονται πέρα από τη Mercosur. Η απόφαση αυτή θα δοκιμάσει την εσωτερική συνοχή του EPP και την αξιοπιστία του ως πολιτική δύναμη που μπορεί να ισορροπήσει αντίθετα συμφέροντα χωρίς να καταφεύγει σε τεχνοκρατικούς συμβιβασμούς.
Αυτές οι εντάσεις εντείνονται από πρόσφατες δηλώσεις του προεδρεύοντα του EPP, Μάνφρεντ Βέμπερ.
Μετά από χρόνια υπεράσπισης του αποκλεισμού των κομμάτων της δεξιάς και της μεγαλύτερης συγκέντρωσης εξουσίας στις Βρυξέλλες, ο Βέμπερ τώρα υποστηρίζει ότι το πολιτικό κέντρο πρέπει να μετακινηθεί προς τα δεξιά κατόπιν της επιθυμίας των ψηφοφόρων.
Η αναγκαία προϋπόθεση…
Ωστόσο, αυτή η στροφή συνοδεύεται από μια προϋπόθεση: ότι οι σοσιαλιστές, οι φιλελεύθεροι και οι πράσινοι θα προσαρμοστούν αναλόγως ώστε να μπορεί το σύστημα να παραμείνει ως έχει.
Αυτή η αλλαγή τόνος έρχεται σε σύγκρουση με τα πραγματικά ερωτήματα που εγείρει η συμφωνία Mercosur. Η ΕΕ δεν μπορεί να υποστηρίζει με πειστικότητα την «στρατηγική αυτονομία» ενώ υπογράφει συμφωνίες που αποκεντρώνουν την αγροτική παραγωγή και αποδυναμώνουν την διατροφική αυτονομία…
Η επιλογή του EPP σχετικά με τη Mercosur θα σηματοδοτήσει, λοιπόν, όχι μόνο μια εμπορική απόφαση, αλλά και το βάθος της πολιτικής του στροφής.
