Παζαρεύει σκληρά η Τουρκία για F-16 και S-400: Τι απαιτεί η Άγκυρα από τις ΗΠΑ

Η Τουρκία επιμένει σε συμβιβασμούς για τους ρωσικούς πυραύλους S-400, χωρίς όμως να τους παρατήσει οριστικά, όπως ζητά η αμερικανική πλευρά, ενώ προχωρά σε νέες συζητήσεις με τη Lockheed Martin για την τιμή των F-16.

Η Άγκυρα δείχνει πρόθυμη να βρει λύσεις γύρω από τους S-400, αλλά όχι να τους αποσύρει τελείως. Κι όμως, οι Αμερικανοί επιμένουν σε πλήρη απαλλαγή.

Σύμφωνα με αξιωματούχο που μίλησε στο Bloomberg, η Τουρκία προτείνει κοινή στρατιωτική εποπτεία για το σύστημα.

Την ίδια ώρα, ετοιμάζεται άλλη μια γύρα διαπραγματεύσεων με τη Lockheed Martin. Στόχος είναι να λυθεί η διαφωνία για το κόστος των νέων F-16. Η συμφωνία αφορά δισεκατομμύρια δολάρια.

Ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν απευθύνθηκε προσωπικά στον Ντόναλντ Τραμπ τον Σεπτέμβριο, κατά τη συνάντησή τους στον Λευκό Οίκο.

Οι λεπτομέρειες για τα F-16 Block 70

Το Κογκρέσο των ΗΠΑ ενέκρινε την πώληση 40 F-16 Viper στην Τουρκία. Ωστόσο, η Άγκυρα αντιστέκεται στις απαιτήσεις της Lockheed Martin. Η εταιρεία ζητά να καλύψει η Τουρκία έξοδα για αναβαθμίσεις υπολογιστών αποστολής και νέες γραμμές παραγωγής, λόγω του φόρτου παραγγελιών.

Η Τουρκία, ως ο μεγαλύτερος χρήστης F-16 εκτός ΗΠΑ, διεκδικεί πρόσβαση στον πηγαίο κώδικα του υπολογιστή. Έτσι θα ενσωματώσει δικούς της πυραύλους και ραντάρ. Πρόσφατα, με τα Eurofighter, υπήρξαν ανεπιβεβαίωτες πληροφορίες για παρόμοια πρόσβαση στον κώδικα των Typhoon. Αυτό επέτρεψε στην Άγκυρα να προσθέσει δικά της πυρομαχικά και συνδέσεις με drones τεχνητής νοημοσύνης, δίνοντας χαρακτηριστικά 5ης γενιάς.

Η συνολική συμφωνία για τα μαχητικά

Το ακριβές ποσό της συμφωνίας παραμένει ασαφές. Κάθε F-16 κοστίζει συνήθως δεκάδες εκατομμύρια δολάρια, ανάλογα με τις προδιαγραφές. Η Lockheed Martin τόνισε σε email ότι τα αεροσκάφη έχουν χαμηλό λειτουργικό κόστος, παραπέμποντας σε ΗΠΑ και Τουρκία για περισσότερα.

Ο Λευκός Οίκος δεν σχολίασε άμεσα. Το τουρκικό υπουργείο Άμυνας αρνήθηκε να μιλήσει. Παράλληλα, η Τουρκία στοχεύει σε 40 F-35, εφόσον αρθούν οι κυρώσεις για τους S-400.

Στη συνάντηση Ερντογάν-Τραμπ, ο Αμερικανός πρόεδρος άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο, χωρίς όμως τελική συμφωνία.

Η στάση της Τουρκίας απέναντι στους S-400

Οι S-400 παραμένουν αγκάθι στις σχέσεις ΗΠΑ-Τουρκίας. Η Άγκυρα αποβλήθηκε από το πρόγραμμα F-35 το 2019, μετά την παράδοση των ρωσικών συστημάτων. Η συμφωνία είχε υπογραφεί το 2017. Η κυβέρνηση Τραμπ επέβαλε κυρώσεις μέσω CAATSA, πλήττοντας τον εκσυγχρονισμό της τουρκικής αεροπορίας.

Σήμερα, η Τουρκία προτείνει τεχνικό μηχανισμό εποπτείας για τους S-400. Δεν δέχεται όμως πλήρη εγκατάλειψη, όπως απαιτούν οι ΗΠΑ. Όπως λένε πηγές εξοικειωμένες με το θέμα, αυτός ο συμβιβασμός μπορεί να ανοίξει δρόμο.

Οι εξελίξεις σε σχέση με την Ελλάδα

Η καθυστέρηση στο εγχώριο μαχητικό της Τουρκίας, λόγω ανάγκης για αμερικανικούς κινητήρες, εντείνει την πίεση. Στο μεταξύ, η Ελλάδα προχωρά με F-35 από ΗΠΑ και Rafale από Γαλλία.

Η Άγκυρα απάντησε με συμφωνία για 20 Eurofighter Typhoon από Βρετανία, με option για περισσότερα.

Επιπλέον, σχεδιάζει αγορά 12 μεταχειρισμένων Typhoon από Κατάρ και 12 από Ομάν.

Οι συμφωνίες αναμένεται να κλείσουν φέτος. Τα αεροσκάφη μπορεί να φτάσουν το πρώτο τρίμηνο του 2026, πριν από τα νέα F-16 γύρω στο 2030.