Η Ρωσία φαίνεται να εκτοξεύει πυραύλους Cruise τύπου 9M729, γνωστούς και ως SSC-8, οι οποίοι μπορούν να μεταφέρουν τόσο συμβατικές όσο και πυρηνικές κεφαλές.
Αυτό το όπλο βρέθηκε στο επίκεντρο της απόφασης των Ηνωμένων Πολιτειών να αποχωρήσουν από τη Συνθήκη INF για τα πυρηνικά μέσου βεληνεκούς το 2019, κατά την πρώτη προεδρία Τραμπ.
Ο Ουκρανός υπουργός Εξωτερικών Αντρίι Σίμπιχα επιβεβαίωσε ότι η Ρωσία έχει χτυπήσει στόχους στην Ουκρανία με αυτόν τον πύραυλο τους τελευταίους μήνες. Πρόκειται για την πρώτη επίσημη παραδοχή χρήσης ενός συστήματος που απαγορευόταν από τη συνθήκη.
Μεγάλη εμβέλεια και απειλή
Ένας ανώτερος Ουκρανός αξιωματούχος δήλωσε στο Reuters ότι η Ρωσία έχει εκτοξεύσει 23 τέτοιους πυραύλους από τον Αύγουστο, συν δύο ακόμα το 2022. Σε μία περίπτωση, ο πύραυλος κάλυψε 1.200 χιλιόμετρα πριν πλήξει τον στόχο του.
Η εμβέλεια μπορεί να φτάσει τα 2.500 χιλιόμετρα, σύμφωνα με το Κέντρο Στρατηγικών και Διεθνών Σπουδών στην Ουάσιγκτον, επιτρέποντας πλήγματα σε ουκρανικούς στόχους αλλά και σε ευρωπαϊκές πόλεις.
Η Συνθήκη INF του 1987, ανάμεσα σε ΗΠΑ και Σοβιετική Ένωση, απαγόρευε πυραύλους εδάφους με εμβέλεια 500-5.500 χιλιομέτρων. Η κυβέρνηση Τραμπ αποχώρησε κατηγορώντας τη Ρωσία για παραβίαση με τον 9M729. Η Μόσχα αρνήθηκε τότε, αλλά η τωρινή χρήση επιβεβαιώνει τις αμερικανικές αιτιάσεις.
Η Ουκρανία στηρίζει τα ειρηνευτικά σχέδια Τραμπ, αλλά ζητά μέγιστη πίεση στη Ρωσία μέσω ενίσχυσης των δυνατοτήτων της για πλήγματα σε βάθος, με μακράς εμβέλειας πυραύλους από τη Δύση.
Βίντεο
Ενίσχυση ρωσικής πίεσης
Γιατί το κάνει αυτό ο Πούτιν;
Δυτικοί αναλυτές βλέπουν στη χρήση του 9M729 διεύρυνση του ρωσικού οπλοστασίου για μακρινά πλήγματα και αύξηση απειλών προς την Ευρώπη. Ο Γουίλιαμ Άλμπερκ από το Pacific Forum σημειώνει ότι ο Πούτιν στοχεύει σε μεγαλύτερη πίεση ενόψει διαπραγματεύσεων, με ένα όπλο σχεδιασμένο για ευρωπαϊκούς στόχους.
Τελευταία, η Ρωσία δοκίμασε πυρηνικά συστήματα όπως τον Burevestnik και την τορπίλη Poseidon, προκαλώντας συναγερμό σε ΝΑΤΟ και Ουάσιγκτον.
Ο Λευκός Οίκος δεν σχολίασε απευθείας, αλλά ο Τραμπ διέταξε επανέναρξη δοκιμών πυρηνικών, επικαλούμενος ξένα προγράμματα.
Μετά την απόσυρση των ΗΠΑ, η Ρωσία ανακοίνωσε μορατόριουμ, αλλά η Δύση λέει ότι συνέχισε αναπτύξεις. Τον Αύγουστο, η Μόσχα δήλωσε ότι τερματίζει περιορισμούς, ακόμα και για πυρηνικούς πυραύλους.
Ευρωπαϊκή διάσταση
Ο Τζον Φόρμαν, πρώην Βρετανός στρατιωτικός ακόλουθος σε Μόσχα και Κίεβο, προειδοποιεί ότι η χρήση πυραύλων μέσου βεληνεκούς με πυρηνική ικανότητα αφορά όλη την ευρωπαϊκή ασφάλεια.
Το ουκρανικό υπουργείο Εξωτερικών δεν έδωσε λεπτομέρειες, αλλά αξιωματούχος ανέφερε πρώτες εκτοξεύσεις στις 21 Αυγούστου, λίγο μετά συνάντηση Τραμπ-Πούτιν στην Αλάσκα.
Το Reuters εξέτασε συντρίμμια από επίθεση στις 5 Οκτωβρίου στο Λαπαΐιβκα, όπου σκοτώθηκαν τέσσερις άμαχοι, 600 χιλιόμετρα από τα ρωσικά σύνορα.
Εξαρτήματα με σήμανση 9M729 ταυτίζονται με γνωστά χαρακτηριστικά, σύμφωνα με τον Τζέφρι Λιούις από το Middlebury College.
Ο πύραυλος επιτρέπει εκτοξεύσεις από βαθιά στο ρωσικό έδαφος, δυσκολεύοντας την ανίχνευση από ουκρανικές άμυνες. Παράλληλα, δίνει στη Μόσχα ευκαιρία δοκιμών σε πραγματικές συνθήκες, ανησυχώντας τη διεθνή κοινότητα.
Παρά τα υπάρχοντα όπλα όπως Kalibr και Kh-101, ο 9M729 προσθέτει νέο στοιχείο, φέρνοντας σκιές Ψυχρού Πολέμου στην Ευρώπη, ενώ ο πόλεμος στην Ουκρανία συνεχίζεται.
