Η ακρίβεια χτυπά την πόρτα του 2026 με αυξήσεις σε τρόφιμα και υπηρεσίες

Του Τάσου Δασόπουλου

Τα κρέατα, τα φρούτα, τα λαχανικά, καθώς και ο καφές και το κακάο, φαίνεται ότι θα οδηγήσουν σε νέες ανατιμήσεις και πληθωριστικές πιέσεις και το 2026. Μαζί τους, οι αυξήσεις στα ενοίκια, τις επισκευές κατοικιών, και τα εισιτήρια πλοίων και αεροπλάνων, καθώς και οι ασφαλιστικές δαπάνες υγείας, συνθέτουν το σκηνικό.

Η αύξηση του εναρμονισμένου δείκτη τιμών καταναλωτή για τον Δεκέμβριο ανήλθε στο 2,9%, από 2,8% τον Νοέμβριο, με τα τρόφιμα και τις υπηρεσίες να αποτελούν την κύρια αιτία. Αντίθετα, ο μέσος πληθωρισμός στην Ευρωζώνη υποχώρησε στο 2% τον τελευταίο μήνα του 2025.

Συγκεκριμένα, οι τιμές στα τρόφιμα, συμπεριλαμβανομένων του αλκοόλ και του καπνού, παρουσίασαν αύξηση 3,5% τον Δεκέμβριο, σε σύγκριση με 2,7% τον Νοέμβριο. Παράλληλα, ο πληθωρισμός στις υπηρεσίες διαμορφώθηκε στο 4,5%, ελαφρώς χαμηλότερος από το 4,7% του προηγούμενου μήνα.

Στον τομέα της ενέργειας, οι τιμές παρουσίασαν πτώση 1% σε ετήσια βάση, ενώ τον Νοέμβριο είχαν αυξηθεί κατά 0,3%. Οι τιμές των μη ενεργειακών βιομηχανικών αγαθών κυμάνθηκαν στο -0,1% τον Δεκέμβριο, από -0,4% τον Νοέμβριο.

Με τις τελευταίες εξελίξεις στη Βενεζουέλα και την πρόθεση των πετρελαιοπαραγωγών χωρών να διατηρήσουν υψηλή τη διαθεσιμότητα και χαμηλές τις τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου, αναμένεται ήπιος χειμώνας για τις τιμές ενέργειας, τουλάχιστον σύμφωνα με τα σημερινά διεθνή δεδομένα.

Ο δομικός εναρμονισμένος πληθωρισμός, που καταγράφει την “αίσθηση της ακρίβειας” για νοικοκυριά και επιχειρήσεις, παρέμεινε σταθερός στο 3,2% τον Δεκέμβριο, σημαντικά υψηλότερα από τον μέσο όρο της Ευρώπης.

Το κυνήγι της ακρίβειας

Οι ανατιμήσεις στα τρόφιμα οφείλονται σε μεγάλο βαθμό σε διεθνείς παράγοντες, οι οποίοι δεν υπόκεινται σε άμεσες παρεμβάσεις από την Ελλάδα, όπως η κλιματική αλλαγή που επηρεάζει την παραγωγή φρούτων και λαχανικών. Οι αυξήσεις στις τιμές του κρέατος, κυρίως του βοδινού και του μοσχαρίσιου, συνδέονται με τις ελλείψεις στην ελληνική αγορά και τη χαμηλή διαθεσιμότητα από χώρες της Δυτικής Ευρώπης.

Στον τομέα των υπηρεσιών, οι ανατιμήσεις στα ενοίκια, τις δορυφορικές υπηρεσίες, τα εισιτήρια μεταφοράς και την εστίαση έχουν επίσης αιτίες που δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν άμεσα. Ο ρόλος των υπουργείων Εθνικής Οικονομίας και Ανάπτυξης είναι να εντοπίσουν και να καταπολεμήσουν φαινόμενα αισχροκέρδειας όπου εμφανίζονται.

Στο πλαίσιο αυτό, έχει επιτευχθεί συμφωνία μεταξύ του υπουργείου Ανάπτυξης και των σούπερ μάρκετ για τη διατήρηση σταθερών τιμών σε περίπου 1.000 κωδικούς προϊόντων καθημερινής χρήσης.

Ταυτόχρονα, πραγματοποιήθηκε συνάντηση μεταξύ εκπροσώπων πωλητών λαϊκών αγορών και των ηγεσιών του ΥΠΕΘΟ και του υπουργείου Ανάπτυξης, με στόχο τη διαφάνεια στις τιμές των νωπών προϊόντων “από το χωράφι στο ράφι”. Στη συζήτηση προτάθηκε να αναγράφεται η τιμή κάθε προϊόντος στη συσκευασία του, έτσι ώστε οι ελεγκτικές αρχές και οι καταναλωτές να γνωρίζουν την τιμή παραγωγής και την τελική τιμή στη λιανική. Με αυτόν τον τρόπο, θα μπορούσαν να μειωθούν ενδιάμεσα στάδια που αυξάνουν τις τιμές χωρίς επαρκείς αιτιολογίες.