English
Μια αποκαλυπτική ανάλυση του ε.α. επισμηναγού Στέφανου Καραβίδα σχετικά με τις εναέριες συγκρούσεις Ινδίας και Πακιστάν
Η ανεπιβεβαίωτη – από μεγάλη απόσταση – κατάρριψη διάφορων Rafale, η χρησιμοποίηση κατευθυνόμενων πυραύλων αέρος – αέρος περιορισμένης εμβέλειας, όπως οι Meteor που έχει προμηθευτεί η Πολεμική Αεροπορία (ΠΑ), καθώς και η καθοριστική σημασία των αεροφερόμενων συστημάτων έγκαιρης προειδοποίησης και ελέγχου (ΑΣΕΠΕ) αποτελούν παραμέτρους που δικαιολογούν το έντονο ελληνικό ενδιαφέρον για την αερομαχία της Τετάρτης 7 Μαΐου μεταξύ Ινδίας και Πακιστάν.
Από τον Περικλή Ζορζοβίλη, «κυριακάτικη δημοκρατία»
Αν προσθέσουν οι στενές σχέσεις Πακιστάν – Τουρκίας και η έγκριση του υπουργείου Εξωτερικών των ΗΠΑ για την πώληση κατευθυνόμενων πυραύλων αέρος – αέρος AIM-120C-8 βεληνεκούς άνω των 160 χλμ. στις 14 Μαΐου, τότε το ενδιαφέρον γίνεται ακόμη πιο επιτακτικό.
Η αερομαχία διαδραματίστηκε τη νύχτα της 7ης Μαΐου, σε μια περίοδο που η Ινδία, στο πλαίσιο της επιχείρησης «Σιντούρ», πραγματοποίησε 14 επιθέσεις με πυραύλους σε εννέα τοποθεσίες της πακιστανικής διοίκησης στο δυτικό Κασμίρ και στην επαρχία Παντζάμπ, εναντίον ισλαμιστών μαχητών που επιδιώκουν την ένωση του Κασμίρ με το Πακιστάν.
Η σύγκρουση διήρκεσε πάνω από μία ώρα, με τη συμμετοχή περισσότερων από 70 ινδικών μαχητικών (συμπεριλαμβανομένων 12 Rafale) και περισσότερων από 40 πακιστανικών, καθώς και ΑΣΕΠΕ Saab 2000 Erieye, παρόμοιων με αυτά της ΠΑ (που στηρίζονται στο ΕΜΒ-145 της Embraer), με μέγιστη εμβέλεια 450 χλμ.
Αξιοσημείωτο είναι ότι κανένα από τα αεροσκάφη που συμμετείχαν στη μάχη δεν διέσχισε την γραμμή ελέγχου (LOC – Line Of Control).
Για να διερευνηθούν οι καθοριστικοί παράγοντες της αερομαχίας, η «κυριακάτικη δημοκρατία» επικοινώνησε με τον επισμηναγό (Ι) ε.α. Στέφανο Καραβίδα, διεθνολόγο και υποψήφιο διδάκτορα Γεωπολιτικής, καθώς και με ανώνυμη πηγή.
Σύμφωνα με τον κ. Καραβίδα, «η διαχείριση της κρίσης και η ικανότητα λήψης αποφάσεων υπό πίεση, καθώς και τα μέσα και οι τακτικές, συνέβαλαν καθοριστικά στην κατάληξη των συγκρούσεων».
Υπογράμμισε ότι «το αντίστοιχο ελληνικό σύστημα δεν έχει δοκιμαστεί επαρκώς, όπως φάνηκε στην κρίση των Ιμίων, στο δυστύχημα της HELIOS 522 στο Γραμματικό (14/8/2005) και στο περιστατικό που αφορούσε τη δολοφονία του σμηναγού Ηλιάκη (23/5/2006)».
«Δυνάμει της πακιστανικής πλευράς, μετά την έναρξη των αεροπορικών επιθέσεων από την Ινδία, η ηγεσία της πακιστανικής αεροπορίας, έπειτα από έγκριση της κυβέρνησης, προχώρησε γρήγορα σε κλιμάκωση από την αποτροπή στην άρνηση, επιτρέποντας την επιθετική τους εστίαση κατά των σχηματισμών των Rafale που διέθεταν όπλα SCALP και Hammer για επιθέσεις εδάφους», σημείωσε ο κ. Καραβίδας.
«Ακόμη και αν οι ινδικές επιθέσεις ήταν επιτυχείς, η επιχείρηση “Σιντούρ” ερμηνεύτηκε από διεθνείς αναλυτές ως ενέργεια χωρίς ξεκάθαρη στρατηγική, αφού η Ινδία δεν απέδειξε την αποφασιστική της δύναμη», πρόσθεσε.
Η πηγή συμφωνεί με αυτή την εκτίμηση. «Αναδρομικά, διαπιστώνεται ότι η ινδική αεροπορία επιδείκνυε διστακτικότητα, ίσως λόγω απουσίας συγκεκριμένων κανόνων εμπλοκής, και είχε υποδεέστερη διάταξη μάχης (χωρίς ιπτάμενα ραντάρ), περιμένοντας τα πακιστανικά μαχητικά να παραβιάσουν τη γραμμή LOC. Αντίθετα, η πακιστανική αεροπορία χρησιμοποίησε επιθετική στρατηγική, καθοδηγούμενη από σαφείς κανόνες εμπλοκής και δικτυοκεντρικό δόγμα, αιφνιδιάζοντας τους Ινδούς».
Σημειώνεται ότι «σε αυτές τις αποστάσεις, οι επιλεγμένοι πύραυλοι αέρος – αέρος περιλαμβάνουν τον κινεζικό PL-15Ε εμβέλειας 145 χλμ. για το Πακιστάν και τον ευρωπαϊκό Meteor για την Ινδία με εμβέλεια 200 χλμ. Οι υπόλοιποι πύραυλοι (AIM-120C-5 AMRAAM, MICA EM/IR κ.λπ.) δεν διαθέτουν την απαιτούμενη εμβέλεια».
Ο κ. Καραβίδας υποστηρίζει επίσης ότι οι δικτυοκεντρικές ικανότητες είναι καθοριστικές. «Και οι δύο χώρες έχουν επενδύσει σημαντικούς πόρους στην ανάπτυξη δικτυοκεντρικών δυνατοτήτων και στην ασφάλεια στρατιωτικών επικοινωνιών.
Εντούτοις, η πακιστανική πλευρά φαίνεται ότι εκμεταλλεύτηκε καλύτερα αυτές τις δυνατότητες», επισήμανε.
«Συνέδεσε τις πιο ικανές πλατφόρμες της με τα επίγεια και ιπτάμενα ραντάρ σε ένα ομοιογενές δίκτυο, μέσω του εθνικής σχεδίασης και κινεζικής ενσωμάτωσης Link-17, παρόμοιου με το αμερικανικό Link-16.
Έτσι κατάφερε να συνδέσει διαφορετικές πλατφόρμες, όπως τα κινεζικά μαχητικά J-10CΕ και τα JF-17 Block ΙΙΙ, συνεργασία έτσι με την κινεζική βιομηχανία (και τα δύο με ραντάρ AESA ηλεκτρονικής σάρωσης), τα αμερικανικά F-16 και έναν πολυάριθμο στόλο από τέσσερα κινεζικά ZDK-03 και εννέα σουηδικά ERIEY, ιπτάμενα ραντάρ, επιτυγχάνοντας πλήρη διασύνδεση».
Παράλληλα, οι ινδικές δυνάμεις διαθέτουν ικανότητα διασύνδεσης των Rafale, Mirage 2000, MIG-29 και SU-30 -κάθε τύπος μέσω διαφορετικών ζευγών δεδομένων (data link) με το σύστημα διοίκησης και ελέγχου αεροπορίας, αλλά οι ποικίλες πλατφόρμες δεν μπορούν να επικοινωνούν μεταξύ τους».
Σύμφωνα με τη συμφωνημένη σημασία του Link-17, άλλοι «σωρευτικοί» παράγοντες συνέβαλαν στην έκβαση. «Η ινδική αεροπορία θα έπρεπε να αναπτύξει τουλάχιστον ένα ιπτάμενο ραντάρ στην ευρύτερη περιοχή, συμπληρώνοντας την εικόνα των επίγειων ραντάρ.
Αυτό θα μπορούσε να ανιχνεύσει τα J-10CE και JF-17 και τις κινήσεις τους, προειδοποιώντας τον σχηματισμό. Δεύτερον, θα έπρεπε να λειτουργήσει πιο επιθετικά, εξαπολύοντας πρώτα τους πυραύλους Meteor. Θα ήταν ικανή να εκτελέσει αντίστοιχες επιθέσεις μεγάλης απόστασης, κάτι που είναι εφικτό με το Rafale.
Τέλος, θα ήταν χρήσιμο να αξιοποιήσει καλύτερα τα συστήματα ηλεκτρονικού πολέμου (ΗΠ), ίσως μέσω καταλληλότερων παρεμβολών για να αποτρέψει την ανίχνευση των αεροσκαφών της.
Δεν πρέπει επίσης να παραβλέπονται οι στρατηγικές «εκτός κυτίου» (out of the box), όπως η χρήση παραπλανητικών γεγονότων, ο αντιπερισπασμός ή παραπλανητικές επιθέσεις αλλού κ.ά.»
«Παρά τις καταρρίψεις, δεν μειώνεται η αξία των γαλλικών μαχητικών»
Ρωτήσαμε τους συνομιλητές μας για την απόδοση των Rafale. «Εάν οι φημολογούμενες καταρρίψεις είναι όντως αληθείς, δεν επηρεάζουν την αξία του Rafale ως οπλικού συστήματος. Έχουν την ίδια ικανότητα παθητικής εκτόξευσης που χρησιμοποίησαν οι Πακιστανοί» απάντησε ο Στέφανος Καραβίδας.
«Στην πραγματικότητα, οι αερομαχίες που γίνονται εντός του ορίζοντα πλέον περιορίζουν σημαντικά τα περιθώρια αντίδρασης, με αποτέλεσμα να έχει σημασία ποιος απελευθερώνει πρώτος τους κανόνες εμπλοκής, εξασφαλίζοντας τη δυνατότητα πρώτης εκτόξευσης βλημάτων (FLO: First Launch Opportunity)» προσέθεσε.
Η πηγή, αναγνωρίζοντας σημαντική την πρωτοβουλία εκτόξευσης, προσέθεσε και μια επιπλέον διάσταση. «Κατανοήσαμε ότι σε μια εναέρια σύγκρουση μεταξύ ικανών αντιπάλων με σοβαρή αεράμυνα, μπορεί πάντα να υπάρχει η πιθανότητα να καταρριφθούν αεροσκάφη… Άρα, ποιος είναι ο πραγματικός νικητής; Αυτός που κατέρριψε τα περισσότερα;
Αν ακολουθήσουμε αυτή τη λογική, τότε οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν θα έπρεπε να θεωρούνται νικητές του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, καθώς η απώλεια των μαχητικών τους ήταν τριπλάσια σε σχέση με τις καταρρίψεις».
