Η ήττα δύο δημοψηφισμάτων για την αφαίρεση της λέξης γυναίκα από το σύνταγμα και την αλλαγή του νομικού ορισμού του τι συνιστά οικογένεια σύμφωνα με το ιρλανδικό δίκαιο δεν φαίνεται να έχει αμβλύνει τους προοδευτικούς στην Ιρλανδία. Την Πέμπτη, 21 Μαρτίου, η νομιμοποίηση της ευθανασίας πέρασε ένα κρίσιμο ορόσημο στο ιρλανδικό κοινοβούλιο.
Με πρωτοβουλία του τροτσκιστή βουλευτή (TD) Gino Kenny το 2020, και βρίσκοντας σιωπηρή υποστήριξη από τα κυβερνώντα κεντρώα κόμματα της Δημοκρατίας, η “Επιτροπή για την υποβοηθούμενη θανάτωση” του κοινοβουλίου ενέκρινε τα σχέδια για την εισαγωγή τόσο της ευθανασίας όσο και της υποβοηθούμενης θανάτωσης για τους ανίατα ασθενείς.
Επί του παρόντος, η ευθανασία είναι ο τελευταίος στόχος μιας δεκαετίας φιλελευθεροποίησης, η οποία έχει υπονομεύσει το καθολικό ήθος πίσω από την ιρλανδική νομοθεσία. Αυτή η τελευταία προσπάθεια ακολουθεί τη νομιμοποίηση των αμβλώσεων και του γάμου μεταξύ ατόμων του ιδίου φύλου με λαϊκή ψήφο το 2018 και το 2015, αντίστοιχα.
Είναι άγνωστο αν η ιρλανδική κυβέρνηση θα υποχρεωθεί να διεξάγει δημοψήφισμα για τη νομιμοποίηση της ευθανασίας. Ωστόσο, τα κυβερνητικά κόμματα είναι απίθανο να προωθήσουν εσπευσμένα ένα νομοσχέδιο στο κοινοβούλιο πριν από τις επόμενες εκλογές, οπότε οι φιλελεύθεροι νομοθέτες θα πρέπει να ξεκινήσουν εκ νέου τη διαδικασία.
Ωστόσο, η εποχή των φιλελεύθερων δημοψηφισμάτων στην Ιρλανδία θα μπορούσε να βρίσκεται στο τέλος της, με το κυβερνών κόμμα Fine Gael να παραδέχεται ότι οι μελλοντικές ψηφοφορίες θα μπορούσαν να διακινδυνεύσουν λαϊκιστικές αντιδράσεις, καθώς η μετανάστευση γίνεται γρήγορα το καθοριστικό ζήτημα της ιρλανδικής πολιτικής.
Στις κινήσεις για τη νομιμοποίηση της ευθανασίας αντιτάχθηκαν η Καθολική Εκκλησία στην Ιρλανδία, καθώς και συντηρητικοί νομοθέτες όπως ο γερουσιαστής Ρόναν Μούλεν, ο οποίος στο παρελθόν έκανε εκστρατεία κατά της ιδεολογικής άλωσης της επιτροπής που αποφάσιζε για το θέμα.
Αντιδρώντας στην απόφαση να ξεκινήσει η νομοθετική διαδικασία για την ευθανασία, η ομάδα υπεράσπισης της Οικογενειακής Αλληλεγγύης προειδοποίησε ότι τα κυβερνητικά κόμματα “αγνόησαν τις εκκλήσεις πολλών ιρλανδικών ιατρικών οργανώσεων, οι οποίες επισήμαναν τα ηθικά διλήμματα και το ενδεχόμενο ενός ολισθηρού δρόμου”.
Η οργάνωση συνέχισε να απορρίπτει τους ισχυρισμούς ότι οι υποτιθέμενες εγγυήσεις για την αποτροπή της επέκτασης της ευθανασίας θα λειτουργούσαν, περιγράφοντας πώς σε κάθε δικαιοδοσία όπου η πρακτική αυτή είχε εισαχθεί, οι προστατευτικές μπάρες είχαν “σταδιακά διαβρωθεί”. Πρόσθεσαν ότι η προσοχή θα πρέπει αντ’ αυτού να δοθεί στην παρηγορητική φροντίδα.
Η ευθανασία είναι σήμερα νόμιμη σε πέντε ευρωπαϊκές χώρες: τις Κάτω Χώρες, το Βέλγιο, το Λουξεμβούργο και πιο πρόσφατα στη Γερμανία και την Ισπανία. Το ολλανδικό σύστημα έχει προσελκύσει ιδιαίτερη φήμη για την επιείκεια και την προθυμία του να θανατώσει ασθενείς με ψυχιατρικές και όχι ανίατες ασθένειες.
Πολλοί που κατέθεσαν ενώπιον του ιρλανδικού Κοινοβουλίου προειδοποίησαν ότι η Ιρλανδία θα μπορούσε να ακολουθήσει το ολλανδικό παράδειγμα, ενώ η χρήση της φράσης “προβλέψιμος θάνατος” αμφισβητήθηκε από την ακτιβίστρια κατά της ευθανασίας Janie Lazar.
Ένα viral βίντεο με έναν από τους σημαντικότερους νομικούς εμπειρογνώμονες στην Ιρλανδία, τον καθηγητή William Binchy, να συγκρούεται με έναν προοδευτικό γερουσιαστή έχει ήδη προσελκύσει την προσοχή της κοινής γνώμης, ενώ οι συντηρητικοί προειδοποιούν ότι η διαδικασία γύρω από την ευθανασία έχει καπελωθεί από φιλελεύθερους βουλευτές.
Ανεξάρτητα από αυτό, ο κίνδυνος εκλογών και η σοκαριστική παραίτηση του φιλελεύθερου πρωθυπουργού της Ιρλανδίας, Λίο Βαράντκαρ, είναι πιθανό να ανακόψουν την πορεία της χώρας προς τον φιλελευθερισμό, τουλάχιστον προσωρινά. Οι περισσότεροι ειδήμονες προβλέπουν γενικές εκλογές μέσα στους επόμενους 12 μήνες.
English