Του Κώστα Κατίκου
Ανοίγει ένα παράθυρο έμμεσων αυξήσεων στις συντάξεις, καθώς το Ελεγκτικό Συνέδριο θα εξετάσει αν η Εισφορά Αλληλεγγύης (ΕΑΣ) επιβάλλεται με άνισο και άδικο τρόπο στους συνταξιούχους.
Η απόφαση αυτή θα κρίνει, πρώτον, τη μείωση των κρατήσεων για περίπου 400.000 συνταξιούχους που πληρώνουν την ΕΑΣ και, δεύτερον, αν θα υπάρξουν αναδρομικά από τις διαφορές κρατήσεων που ισχύουν σήμερα.
Η πρότυπη δίκη, που ορίστηκε από την Πρόεδρο του Ε.Σ., Σωτηρία Ντούνη, θα διεξαχθεί στις 10 Ιουνίου. Αφορμή για τη διαδικασία είναι αγωγή πολιτικού συνταξιούχου που ζητά την αναγνώριση της υποχρέωσης του Ελληνικού Δημοσίου να του καταβάλει τη διαφορά μεταξύ των συντάξεων που έλαβε από 1.1.2019 έως 30.9.2019 και των ποσών που θα έπαιρνε αν η ΕΑΣ υπολογιζόταν μόνο στο ποσό πάνω από τα 1.400 ευρώ.
Οι πιθανότητες να αλλάξει ο υπολογισμός της ΕΑΣ είναι υψηλές, καθώς το δικαστήριο μπορεί να αποφασίσει ότι δεν θα υπολογίζεται η εισφορά για ποσά έως 1.400 ευρώ, αλλά μόνο για τη διαφορά πάνω από αυτό το όριο.
Ο Συνήγορος του Πολίτη έχει ήδη υποστηρίξει τη θέση αυτή, προτείνοντας να επιβάλλεται η ΕΑΣ με αναλογικό σύστημα, όπως συμβαίνει με τις φορολογικές κλίμακες. Δυστυχώς, οι προτάσεις του δεν έγιναν αποδεκτές.
Για να μην εξανεμίζονται οι αυξήσεις στις συντάξεις, αποφασίστηκε ότι κάθε φορά που αυξάνονται οι συντάξεις, θα αυξάνονται αναλογικά και τα ποσά της ΕΑΣ, ώστε οι κρατήσεις να ξεκινούν από υψηλότερα επίπεδα.
Οι αυξήσεις
Οι έμμεσες αυξήσεις που ενδέχεται να προκύψουν από την αλλαγή του υπολογισμού της ΕΑΣ, αν το δικαστήριο ορίσει ως απαλλασσόμενο ποσό τα 1.400 ευρώ, εκτιμώνται γύρω στα 20 ευρώ για μεσαίες συντάξεις (1.450 έως 1.650 ευρώ), ενώ για τις υψηλότερες, οι αυξήσεις θα ξεπεράσουν τα 100 ευρώ.
Για παράδειγμα, αν το Ελεγκτικό Συνέδριο ορίσει το ποσό των 1.400 ευρώ ως απαλλασσόμενο, τότε ένας συνταξιούχος με σύνταξη 2.000 ευρώ θα πληρώνει ΕΑΣ μόνο για το ποσό των 600 ευρώ. Αν ο συντελεστής οριστεί στο 15%, η εισφορά θα είναι 90 ευρώ, ενώ σήμερα πληρώνει 140 ευρώ.
Έτσι, αν το δικαστήριο ακυρώσει τον τρέχοντα υπολογισμό, ο συνταξιούχος θα έχει μείωση 50 ευρώ στις κρατήσεις κάθε μήνα και θα μπορεί να ζητήσει τα αναδρομικά από την ημερομηνία της απόφασης και μετά.
Το υπουργείο Εργασίας έχει εξετάσει σενάρια για αλλαγές στις κλίμακες της ΕΑΣ, όμως οι προτάσεις παρέμειναν ανενεργές. Αντίθετα, προτιμήθηκε η τιμαριθμοποίηση της ΕΑΣ κάθε χρόνο, ώστε να μην χάνονται οι αυξήσεις των συνταξιούχων, χωρίς όμως να μειώνονται οι κρατήσεις.
Σύμφωνα με την Πράξη του Ελεγκτικού Συνεδρίου, το νομικό ζήτημα που πρέπει να επιλυθεί αφορά στον υπολογισμό της ΕΑΣ, ο οποίος πρέπει να γίνεται με ενιαίο συντελεστή επί του συνολικού ποσού της σύνταξης, αφαιρώντας το τμήμα έως 1.400 ευρώ.
Ένας επιπλέον λόγος για την ανάγκη διευθέτησης του υπολογισμού της ΕΑΣ είναι ότι το ζήτημα παραμένει ανοιχτό και αφορά ευρύτερη κατηγορία προσώπων, όπως επισημαίνει η Πράξη του ΕΛ. Συνεδρίου.
English