English
Η εκεχειρία στη Γάζα, που πέτυχε ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ νωρίτερα αυτόν τον μήνα, κινδυνεύει να καταρρεύσει μετά από νέα επίθεση της Χαμάς σε ισραηλινούς στρατιώτες στη Ράφα, ενώ ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου αντιμετωπίζει ολοένα και μεγαλύτερη πίεση να αντεπιτεθεί.
Νέα πρόκληση στη Ράφα
Εννέα μέρες μετά την επίθεση στη Ράφα που σκότωσε δύο Ισραηλινούς στρατιώτες, μαχητές της Χαμάς άνοιξαν πυρ ξανά εναντίον δυνάμεων του Ισραηλινού Στρατού την Τρίτη. Η κατάσταση στην περιοχή είναι εκρηκτική. Οι Ισραηλινοί έχουν χάσει την υπομονή τους.
Η Χαμάς δεν παρέδωσε καμμία σορό ομήρου τις πρώτες 72 ώρες της εκεχειρίας. Αντίθετα, επέστρεψε τέσσερα σώματα λίγες ώρες αφού έληξε η προθεσμία, παραβιάζοντας τόσο το 20σέλιδο σχέδιο του Τραμπ όσο και το έγγραφο εφαρμογής που υπέγραψε το Ισραήλ στο Σαρμ ελ Σέιχ.
Μέχρι τώρα, η οργάνωση έχει δώσει πίσω τις σορούς μόλις 15 από τους 28 νεκρούς ομήρους. Και το κάνει «σε δόσεις». Το Ισραήλ πιστεύει ότι η Χαμάς έχει πρόσβαση στους υπολοίπους νεκρούς ομήρους και καθυστερεί σκόπιμα.
Ψέματα με τα λείψανα
Την Δευτέρα το βράδυ, η Χαμάς ανακοίνωσε ότι παρέδωσε σορούς που βρήκε εκείνη την ημέρα. Όμως, το φέρετρο περιείχε μόνο μέρη από το σώμα του Όφιρ Τσαρφάτι, ενός ομήρου που ο στρατός είχε ανακτήσει ήδη στις αρχές Δεκεμβρίου του 2023.
Ένα ισραηλινό drone κατέγραψε τη Χαμάς να σκηνοθετεί την «ανεύρεση» των λειψάνων το απόγευμα της Δευτέρας στην ανατολική Πόλη της Γάζας, μπροστά στο Ερυθρό Σταυρό. Ακόμα και ο Ερυθρός Σταυρός, που τηρεί αυστηρή ουδετερότητα, εξέδωσε δήλωση χαρακτηρίζοντας την πράξη «απαράδεκτη».
Πίεση από την Ουάσινγκτον
Ο Νετανιάχου θέλει να αντεπιτεθεί εντατικά. Ωστόσο, ο Τραμπ και οι κορυφαίοι σύμβουλοί του τού έχουν κάνει σαφές ότι περιμένουν από το Ισραήλ να δείξει αυτοσυγκράτηση, ώστε να διατηρηθεί η εκεχειρία και να προχωρήσει στη δεύτερη φάση του σχεδίου ειρήνης για τη Γάζα.
«Μην ενεργήσετε με τρόπο που κινδυνεύει την εκεχειρία. Θέλουμε να κάνουμε τα πάντα για να φτάσουμε στη δεύτερη φάση», φέρεται να είπαν στον Νετανιάχου πριν από μια εβδομάδα ο Τζάρεντ Κούσνερ και ο Στιβ Γουΐτκοφ, κορυφαίοι σύμβουλοι του Λευκού Οίκου για τη Μέση Ανατολή.
Την Κυριακή, μετά από μια θανατηφόρα επίθεση, το Ισραήλ προχώρησε σε απανωτά κτυπήματα για λίγες ώρες και μετά δήλωσε ότι η εκεχειρία επανήλθε. Την ίδια ώρα, αναγκάστηκε να υποχωρήσει από τις απειλές να κλείσει το πέρασμα της Ράφα και να μπλοκάρει την ανθρωπιστική βοήθεια.
Σύμφωνα με το Channel 12, οι Αμερικανοί έστειλαν παρόμοιο μήνυμα την Τρίτη, αφού το Ισραήλ μοιράστηκε το βίντεο με τη σκηνοθεσία. Ανώτεροι αξιωματούχοι του Τραμπ είπαν στους Ισραηλινούς ότι δεν βλέπουν το υλικό ως σαφή παραβίαση και τους παρότρυναν να μην πάρουν «ριζικά μέτρα» που ρισκάρουν την κατάρρευση της εκεχειρίας. Αντί γι’ αυτό, πρότειναν αυστηρότερο τελεσίγραφο στη Χαμάς για παράδοση σωμάτων μέσα σε 72 ώρες, οπότε το Ισραήλ θα πάρει πράσινο φως από τις ΗΠΑ να δράσει ή να επεκτείνει τη «κίτρινη γραμμή» ελέγχου στη Γάζα.
Εσωτερικές εντάσεις
Η συγκράτηση γίνεται όλο και δυσκολότερη για τον Νετανιάχου, ακόμα και με πίεση από την Ουάσινγκτον. Οι εταίροι της κυβέρνησής του γκρινιάζουν για την ήπια αντίδραση μέχρι τώρα. Και η αντιπολίτευση το χρησιμοποιεί ως όπλο, ειδικά με εκλογές στον ορίζοντα.
Η ανάγκη για σκληρή απάντηση στη Χαμάς ενώνει τους Ισραηλινούς από όλα τα πολιτικά στρατόπεδα. Ο υπουργός Άμυνας Ισραέλ Κατζ, στον οποίο ο Νετανιάχου αναθέτει συχνά τα σκληρά μηνύματα, δήλωσε ότι η επίθεση «υπερέβη μια κόκκινη γραμμή» και ότι ο Ισραηλινός Στρατός θα απαντήσει «με μεγάλη ένταση». Λίγα λεπτά αργότερα, ισραηλινά αεροσκάφη εξαπέλυσαν κύμα κτυπημάτων.
Η υπηρεσία πολιτικής άμυνας της Γάζας ανέφερε ότι σκοτώθηκαν τουλάχιστον δύο άτομα και τραυματίστηκαν τέσσερα σε ισραηλινό χτύπημα στη γειτονιά Σάμπρα, νότια της Πόλης της Γάζας. Άλλα πέντε σκοτώθηκαν σε αεροπορικό πλήγμα εναντίον αυτοκινήτου στο Χαν Γιουνίς.
Το γραφείο του Νετανιάχου δήλωσε στην Times of Israel ότι ο πρωθυπουργός διέταξε πρώτα τα κτυπήματα και μετά ενημέρωσε την Ουάσινγκτον – ένα σημάδι μίας πιθανής νέας αποφασιστικότητας και αυτονόμησης.
Η στάση του Τραμπ
Το μεγάλο ερωτηματικό είναι πώς θα αντιδράσει ο Τραμπ στην κλιμάκωση. Από τη μια, η εκεχειρία στη Γάζα είναι κορυφαία προτεραιότητα της κυβέρνησής του, μέρος του μεγαλύτερου οράματός του για σταθερότητα στην περιοχή. Δεν θα εγκαταλείψει την στρατηγική της εξωτερικής πολιτικής της δεύτερης τετραετίας του, που βλέπει ως κλειδί για μεταμόρφωση της Μέσης Ανατολής.
Ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς είπε στους δημοσιογράφους την Τρίτη ότι η εκεχειρία θα κρατήσει.
Θα υπάρξουν μικρές συγκρούσεις εδώ κι εκεί. Ξέρουμε ότι η Χαμάς επιτέθηκε σε Ισραηλινό στρατιώτη. Περιμένουμε οι Ισραηλινοί να απαντήσουν, αλλά νομίζω ότι η ειρήνη του προέδρου θα αντέξει.
Από την άλλη, η αξιοπιστία του Τραμπ είναι σε δοκιμασία. Έχει εκδώσει όλο και πιο σκληρές απειλές εναντίον της Χαμάς πρόσφατα. «Ας δούμε τι θα κάνουν τις επόμενες 48 ώρες. Παρακολουθώ πολύ στενά», έγραψε το Σαββατοκύριακο.
«Την Χαμάς δεν θα είναι δύσκολο να την κανονίσουμε πολύ γρήγορα», είπε σε δημοσιογράφους από το αεροπλάνο του στο Κατάρ.
Ελπίζω να κρατήσει και για τη Χαμάς, γιατί μας έδωσαν τον λόγο τους για κάτι, οπότε νομίζω θα κρατήσει. Αν όχι, τότε θα έχουν πολύ μεγάλο πρόβλημα.
Προς το παρόν, η διατήρηση της εκεχειρίας συμφέρει τόσο τις ΗΠΑ όσο και το Ισραήλ. Αυτό πιθανότατα θα κρατήσει την ισραηλινή αντίδραση σε μέτρια επίπεδα. Κι όμως, αυτή η συγκράτηση μπορεί να δυσκολέψει την ομαλή πρόοδο του σχεδίου Τραμπ μέχρι την ολοκλήρωσή του, μετά την εξάλειψη της Χαμάς. Όσο η οργάνωση πιστεύει ότι δεν κινδυνεύει με εξόντωση, θα συνεχίσει να δοκιμάζει την υπομονή του Ισραήλ και την αποφασιστικότητα του Τραμπ.
