Μια ωραιοποιημένη κατάσταση για την κατάσταση στην χώρα τους παρουσίασαν τόσο ο Πρέσβης της Αλβανίας στην Ε.Ε. Φερίτ Χότζα σε ομιλία του στις Βρυξέλλες, όσο και ο πρωθυπουργός της χώρας Έντι Ράμα στο Λονδίνο. Φυσικά, δεν έκαναν καμία αναφορά στο ζήτημα της διαφθοράς, της αδιαφάνειας και της ελλείψεως κράτους δικαίου, ούτε φυσικά στην καταπάτηση των δικαιωμάτων της ελληνικής εθνικής μειονότητος της Βορείου Ηπείρου.
Ο Φερίτ Χότζα, πρέσβης της Αλβανίας στην ΕΕ, δήλωσε ότι επιθυμεί «όλοι, ακόμη και οι influencers», να υποστηρίξουν την προσπάθεια της χώρας του για ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Κατά την επίσκεψή του στο CEPS think-tank στις Βρυξέλλες, τόνισε την ανάγκη για υποστήριξη από την «Επιτροπή [της ΕΕ], τους Επιτρόπους, τα κράτη μέλη, τους influencers, και τα μέσα ενημέρωσης — προκειμένου να εξηγήσουν όχι μόνο πόσο όμορφη είναι η Αλβανία όταν την επισκέπτονται, αλλά πόσο σημαντική είναι για αυτούς».
Ο Χότζα τόνισε την ανάγκη πειθούς των χωρών της ΕΕ, όπως η «Γαλλία, η Γερμανία και η Αυστρία», σχετικά με το γιατί αυτή η διαδικασία είναι επωφελής για αυτές όσο είναι και για την Αλβανία.
Η επίσκεψη του Εντι Ράμα στο Λονδίνο
Οι δηλώσεις του Χότζα ήρθαν μετά την επίσκεψη του Αλβανού Πρωθυπουργού Εντι Ράμα στο Λονδίνο στις 22 Οκτωβρίου για τη Σύνοδο Κορυφής της Βερολίνου, που φιλοξενήθηκε φέτος από το Ηνωμένο Βασίλειο. «Προχωρούμε γρήγορα στον δρόμο μας προς την ΕΕ. Πρέπει να διατηρήσουμε αυτή τη δυναμική», ανέφερε ο Ράμα στους δημοσιογράφους.
Η Σύνοδος Κορυφής της Βερολίνου είναι ένα ετήσιο φόρουμ που ξεκίνησε το 2014 για να υποστηρίξει τις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων στην πορεία τους προς την ΕΕ μέσω περιφερειακής συνεργασίας και επενδύσεων. Η Αλβανία θα αναλάβει τη φιλοξενία της επόμενης συνόδου, αποκτώντας κεντρικό ρόλο στις διαπραγματεύσεις.
Σημαντική πρόοδος στις διαπραγματεύσεις
Ο Χότζα δήλωσε ότι οι Αλβανοί αξιωματούχοι εργάζονται σκληρότερα από ποτέ για τις διαπραγματεύσεις με την ΕΕ. «Για πρώτη φορά σε 35 χρόνια σχέσεων με την Ευρωπαϊκή Ένωση, βλέπουμε ότι η ενότητα λειτουργεί», είπε. Η Αλβανία υπέβαλε αίτηση για μέλος το 2009, έγινε επίσημος υποψήφιος το 2014 και ξεκίνησε επίσημες διαπραγματεύσεις προσχώρησης τον Ιούλιο του 2022, λίγους μήνες μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία.
«Για εμάς, αυτό ξεκίνησε πριν από 35 χρόνια. Είμαι 30 ετών — και στη ζωή ενός ανθρώπου, αν επιθυμείς κάτι περισσότερο από ό,τι έχεις ζήσει, σημαίνει ότι είναι βαθιά ριζωμένο», σημείωσε ο Χότζα.
Η κατάσταση της διεύρυνσης της ΕΕ
Η διεύρυνση της ΕΕ στα Δυτικά Βαλκάνια είχε σταματήσει για σχεδόν μια δεκαετία. Το 2019, ο Γάλλος Πρόεδρος Εμμανουέλ Μακρόν «μπλόκαρε» την έναρξη διαπραγματεύσεων με την Αλβανία και τα Σκόπια, δηλώνοντας: «Η Ευρώπη πρέπει να μεταρρυθμιστεί πριν από τη διεύρυνση». Ο τότε Πρόεδρος της Επιτροπής, Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ, είχε επίσης αποκλείσει νέες προσχωρήσεις πριν από το 2025, επικαλούμενος κενά θεσμικά και κρίσεις κράτους δικαίου στην Ουγγαρία και την Πολωνία.
Μετά την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία, η ένταξη των Δυτικών Βαλκανίων έγινε ζήτημα ευρωπαϊκής ασφάλειας. Η Πρόεδρος της Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, επισκέφθηκε την περιοχή νωρίτερα τον Οκτώβριο — η πέμπτη επίσκεψή της σε πέντε χρόνια — τονίζοντας το στρατηγικό ενδιαφέρον της Επιτροπής.
Στρατηγικές κινήσεις της Αλβανίας
Η Αλβανία έχει σημειώσει συγκεκριμένα βήματα προόδου στην εναρμόνισή της με τα πρότυπα της ΕΕ. Πρόσφατα, εντάχθηκε στην Ενιαία Ζώνη Πληρωμών σε Ευρώ (SEPA), η οποία τυποποιεί τις διασυνοριακές μεταφορές ευρώ σε 41 χώρες. Οι μεταφορές που παλαιότερα κόστιζαν από 10 έως 40 ευρώ ανά 1.000 ευρώ, τώρα κοστίζουν το πολύ 2 ευρώ.
Ο Χότζα επεσήμανε την ανάγκη να «πείσουμε την ΕΕ και τους πολίτες της». Ωστόσο, πρόσθεσε ότι αυτή η επικοινωνία πρέπει να γίνεται και εντός της χώρας του. Αν και η πλειοψηφία των πολιτών επιθυμεί την ένταξη στην ΕΕ, υπάρχουν τομείς όπου οι πολιτικές της ΕΕ μπορεί να είναι πιο δύσκολες στην εφαρμογή τους.
«Αντιμετωπίζουμε προκλήσεις, ιδιαίτερα σε κεφάλαια όπως η γεωργία, το περιβάλλον, η ενέργεια και η βιωσιμότητα», δήλωσε ο Χότζα. Υπογράμμισε ότι η συμμετοχή της τοπικής κυβέρνησης σε αυτούς τους τομείς είναι κρίσιμη, καθώς στην Αλβανία το 70% της εφαρμογής των κανόνων συμβαίνει σε τοπικό επίπεδο. «Πρέπει και αυτές οι διοικήσεις να πειστούν», είπε.
Η σημασία της δημόσιας υποστήριξης
«Πρέπει επίσης να επικοινωνούμε καλύτερα με τους πολίτες μας για να ενισχύσουμε την κατανόηση και την υποστήριξη», συμπλήρωσε. Ο Ράμα, από την πλευρά του, επισήμανε τη σταθερότητα της Αλβανίας σε σύγκριση με τις ζώνες συγκρούσεων στην περιοχή, προειδοποιώντας ότι η ειρήνη δεν πρέπει να θεωρείται δεδομένη.
Και οι δύο, ο Ράμα και ο Χότζα, τόνισαν ότι η πρόοδος της Αλβανίας — με σχεδόν όλα τα κεφάλαια διαπραγμάτευσης ανοιχτά και στόχο την ολοκλήρωσή τους μέχρι το 2027 — αποδεικνύει την ετοιμότητα και τη σοβαρότητα της χώρας. «Προσθέτουμε περισσότερο λάδι γύρω από τον κινητήρα», δήλωσε ο Χότζα. «Και είμαστε απολύτως βέβαιοι ότι μπορούμε να το πετύχουμε».
Με δημόσια υποστήριξη 92% για την ένταξη στην ΕΕ, σύμφωνα με τον Ράμα, η προσπάθεια της Αλβανίας πλασάρεται όχι μόνο ως εσωτερική φιλοδοξία αλλά και ως μέρος των ευρύτερων γεωπολιτικών συμφερόντων της ΕΕ στα Δυτικά Βαλκάνια.
English