English
Το αμερικανικό υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG) έχει γίνει βασικός πυλώνας της ενεργειακής ασφάλειας της Ευρώπης, ιδιαίτερα μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία.
Ωστόσο, νέες εξελίξεις στις διεθνείς σχέσεις εγείρουν ανησυχίες για το μέλλον αυτής της εμπορικής σχέσης, όπως αναφέρει σε σημερινό του δημοσίευμα το POLITICO.
Ο Ντόναλντ Τραμπ, που προωθεί ενεργά τις εξαγωγές αμερικανικής ενέργειας, μπορεί άθελά του να υπονομεύσει αυτή την επιτυχία μέσω πιθανών διαπραγματεύσεων με τον Βλαντιμίρ Πούτιν.
Η γέννηση μιας ενεργειακής συμμαχίας
Η ιστορία ξεκινά το φθινόπωρο του 2013, σε μια δεξίωση στην πρεσβεία της Λιθουανίας στην Ουάσινγκτον.
Εκεί, ο λομπίστας Φρεντ Χάτσισον, με μακρά εμπειρία στην αμερικανική πρωτεύουσα, συναντήθηκε με τον Σιμόνας Σατούνας, αναπληρωτή επικεφαλής της λιθουανικής αποστολής.
Ο Σατούνας εξέφρασε την αγωνία της χώρας του για την πλήρη εξάρτηση από το ρωσικό αέριο και ζήτησε βοήθεια από τις ΗΠΑ για εξαγωγές LNG.
Το POLITICO περιγράφει πώς αυτή η τυχαία συνάντηση οδήγησε στη δημιουργία μιας ομάδας πίεσης με πρεσβείες από ανατολικές και κεντρικές ευρωπαϊκές χώρες, που συνεργάστηκαν με την αμερικανική βιομηχανία αερίου.
Οι χώρες αυτές, έχοντας ζήσει την σοβιετική κυριαρχία, δεν εμπιστεύονταν τις εμπορικές σχέσεις με τον Πούτιν ως μέσο ειρήνης, σε αντίθεση με δυτικές ευρωπαϊκές δυνάμεις όπως η Γερμανία.
Με πρωτοβουλία του Χάτσισον, ιδρύθηκε η οργάνωση LNG Allies το 2014, που πίεσε για άρση περιορισμών στις εξαγωγές. Το αποτέλεσμα ήταν εντυπωσιακό:
Οι ΗΠΑ έγιναν ο μεγαλύτερος εξαγωγέας LNG παγκοσμίως μέχρι το 2023, με την Ευρώπη να στρέφεται μακριά από τη Ρωσία μετά την εισβολή στην Κριμαία και αργότερα στην Ουκρανία.
Η αμερικανική πίεση και η ευρωπαϊκή ανταπόκριση
Διαδοχικές αμερικανικές κυβερνήσεις, συμπεριλαμβανομένων αυτών των Ομπάμα, Τραμπ και Μπάιντεν, προώθησαν ενεργά τις εξαγωγές LNG προς την Ευρώπη.
Το POLITICO αναφέρει πώς πρεσβευτές και υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι πίεζαν ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να επενδύσουν σε υποδομές, όπως τερματικούς σταθμούς LNG.
Σε χώρες όπως η Βουλγαρία, η πίεση ήταν πολυεπίπεδη, από διπλωματικές συναντήσεις μέχρι επισκέψεις σε αμερικανικές εγκαταστάσεις.
Παρά τις κλιματικές προτεραιότητες του Μπάιντεν, η πολιτική δεν άλλαξε ουσιαστικά. Οι εισαγωγές LNG στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη αυξήθηκαν δωδεκαπλάσια από το 2015, σύμφωνα με αναλυτές.
Ο Τραμπ, επιστρέφοντας στον Λευκό Οίκο, ενίσχυσε αυτή την κατεύθυνση, προωθώντας την «Αμερικανική Ενεργειακή Κυριαρχία» και πιέζοντας για χαλάρωση ευρωπαϊκών κανονισμών, όπως εκείνων για τις εκπομπές μεθανίου.
Οι ανησυχίες για τις σχέσεις με τη Ρωσία
Ωστόσο, η πολιτική του Τραμπ προς τη Ρωσία προκαλεί ανησυχίες. Το δημοσίευμα του POLITICO τονίζει πώς πιθανές «τεράστιες οικονομικές συμφωνίες» με τον Πούτιν για τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία θα μπορούσαν να ανοίξουν ξανά τις ρωσικές ροές αερίου προς την Ευρώπη, υπονομεύοντας τις αμερικανικές εξαγωγές.
Πρώην διπλωμάτες, όπως ο πρώην πρέσβης των ΗΠΑ στην Ουκρανία και στην Ελλάδα, Τζέφρι Πάιατ, προειδοποιούν ότι αυτό θα ήταν καταστροφικό για τη βιομηχανία LNG των ΗΠΑ.
Ενώ ο Τραμπ πίεσε πρόσφατα την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για αγορές ενέργειας 750 δισ. δολαρίων από τις ΗΠΑ, οι αριθμοί αυτοί θεωρούνται υπερβολικοί και μη ρεαλιστικοί.
Ευρωπαίοι αξιωματούχοι από ανατολικές χώρες εκφράζουν ελπίδα ότι θα πειστεί να αποφύγει τέτοιες παραχωρήσεις, διατηρώντας την εστίαση στην ενεργειακή ανεξαρτησία από τη Μόσχα. Χώρες όπως η Πολωνία και οι Βαλτικές πιέζουν για απαγόρευση ρωσικού αερίου μέχρι το 2028.
Το δίλημμα για την αμερικανική βιομηχανία
Βιομηχανικοί παράγοντες και αξιωματούχοι, όπως ο υπουργός Ενέργειας Κρις Ράιτ και ο υπουργός Εσωτερικών Νταγκ Μπέργκουμ, προειδοποιούν τον Λευκό Οίκο για τις συνέπειες.
Το POLITICO αναφέρει ότι εταιρείες πετρελαίου και αερίου προετοιμάζονται για σενάρια όπου οι κυρώσεις κατά της Ρωσίας χαλαρώνουν, κάτι που θα επέτρεπε στο φθηνότερο ρωσικό αέριο να ανταγωνιστεί το αμερικανικό.
Ο Χάτσισον χαρακτηρίζει αυτό το ενδεχόμενο ως “χτύπημα αστεροειδούς” για τον κλάδο.
Παρά τις εντάσεις, η συμμαχία ΗΠΑ-Ευρώπης στην ενέργεια παραμένει ισχυρή, με νέες συμφωνίες όπως εκείνη της ιταλικής ENI με αμερικανική εταιρεία.
Η πρόκληση είναι να διατηρηθεί αυτή η ισορροπία, αποφεύγοντας επιστροφή σε παλιές εξαρτήσεις που θα έβλαπταν τόσο την ευρωπαϊκή ασφάλεια όσο και τα αμερικανικά συμφέροντα.
