Ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ, ανακοίνωσε την αναβολή της επιβολής πρόσθετων δασμών 50% στις εισαγωγές από την Ευρωπαϊκή Ένωση, έπειτα από τηλεφωνική επικοινωνία με την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα Φον ντερ Λάιεν.
Η παρέμβαση της Φον ντερ Λάιεν είχε ως στόχο να δοθεί περισσότερος χρόνος για την επίτευξη συμφωνίας μεταξύ των δύο πλευρών, με τον Τραμπ να δίνει παράταση έως τις 9 Ιουλίου 2025. Ο Αμερικανός πρόεδρος έκανε γνωστή την απόφασή του μέσω ανάρτησης στην πλατφόρμα Truth Social, δηλώνοντας:
Σήμερα έλαβα τηλεφώνημα από την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, η οποία ζήτησε παράταση στην προθεσμία της 1ης Ιουνίου για τους δασμούς ύψους 50% σε σχέση με το εμπόριο και την ΕΕ. Συμφώνησα στην παράταση — 9 Ιουλίου 2025. Ήταν τιμή μου. Η πρόεδρος της Επιτροπής είπε ότι οι συνομιλίες θα ξεκινήσουν άμεσα.
Από την πλευρά της, η φον ντερ Λάιεν επιβεβαίωσε τη συνομιλία μέσω ανάρτησης στο X (πρώην Twitter), τονίζοντας:
Η ΕΕ και οι ΗΠΑ διατηρούν τη σημαντικότερη και στενότερη εμπορική σχέση παγκοσμίως. Η Ευρώπη είναι έτοιμη να προχωρήσει σε διαπραγματεύσεις με ταχύτητα και αποφασιστικότητα.
Εμπορική πίεση προς τις Βρυξέλλες
Η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται ήδη αντιμέτωπη με υφιστάμενους δασμούς 10% σε γενικά προϊόντα και 25% σε αλουμίνιο, αυτοκίνητα και χάλυβα. Η προειδοποίηση Τραμπ για επιβολή επιπλέον δασμών 50% μέχρι την 1η Ιουνίου προκάλεσε ανησυχία στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες και ώθησε τις Βρυξέλλες να δείξουν διάθεση για διάλογο.
Ο πρόεδρος Τραμπ έχει κατηγορήσει επανειλημμένα την ΕΕ ως «πολύ δύσκολη στις διαπραγματεύσεις», υποστηρίζοντας πως ο τρόπος συγκρότησής της έχει στόχο να ζημιώσει τις ΗΠΑ. Η κριτική του κορυφώθηκε όταν χαρακτήρισε την ΕΕ «δημιούργημα για να εκμεταλλεύεται την Αμερική».
ΗΠΑ και Ηνωμένο Βασίλειο, σε αντίθεση με την ΕΕ
Την ώρα που η κυβέρνηση Τραμπ προχωρά ήδη σε εμπορικές συμφωνίες με χώρες όπως το Ηνωμένο Βασίλειο —μετά το Brexit και την αποδέσμευσή του από τους ευρωπαϊκούς εμπορικούς κανόνες— οι σχέσεις με την ΕΕ παραμένουν τεταμένες.
Ο Αμερικανός υπουργός Οικονομικών, Σκοτ Μπέσεντ, δήλωσε πρόσφατα ότι η ΕΕ αντιμετωπίζει πρόβλημα «συλλογικής δράσης», καθώς αποτελείται από 27 κράτη-μέλη με συχνά αντικρουόμενα οικονομικά συμφέροντα. Ωστόσο, σημείωσε ότι η σκληρή στάση του προέδρου μπορεί να λειτουργήσει ως μοχλός πίεσης για επίτευξη συμφωνίας.
Στο φόντο των διαπραγματεύσεων η Κίνα
Κατά τη διάρκεια των συνομιλιών, αναμένεται η Ουάσινγκτον να απαιτήσει μείωση των ευρωπαϊκών δασμών και περιορισμό των μη δασμολογικών φραγμών στις αμερικανικές εξαγωγές. Παράλληλα, ο Λευκός Οίκος εκτιμάται ότι θα πιέσει την ΕΕ να μειώσει την εξάρτησή της από την Κίνα, ειδικά σε κρίσιμους τομείς.
Παρά το γεγονός ότι οι ΗΠΑ ήταν ο σημαντικότερος εμπορικός εταίρος της ΕΕ το 2024, καλύπτοντας το 17% του συνολικού εμπορίου, η Κίνα ακολούθησε στενά με ποσοστό 15%. Ωστόσο, η ΕΕ εισήγαγε πολύ περισσότερα προϊόντα από την Κίνα σε σχέση με τις ΗΠΑ — σχεδόν 520 δισεκατομμύρια ευρώ από την Κίνα, έναντι 335 δισεκατομμυρίων από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Οι επόμενες εβδομάδες θεωρούνται κρίσιμες για τη διαμόρφωση της νέας εμπορικής στρατηγικής ανάμεσα σε Ουάσινγκτον και Βρυξέλλες, με το βλέμμα στραμμένο στην προθεσμία της 9ης Ιουλίου.
English