Τα έξυπνα γυαλιά της Meta μπαίνουν στο στόχαστρο των ευρωπαϊκών Αρχών Προστασίας Δεδομένων, που εξετάζουν τους κινδύνους από τις ενσωματωμένες κάμερες και τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης. Η νέα κατηγορία φορητής τεχνολογίας προκαλεί ανησυχίες για πιθανές καταγραφές χωρίς τη γνώση όσων βρίσκονται γύρω από τον χρήστη, ενώ έχουν ήδη σημειωθεί περιστατικά κατάχρησης, όπως αναφέρει σε δημοσίευμά του το Newsbreak.
Στην Ελλάδα η συζήτηση άνοιξε μετά την εμφάνιση του Άδωνι Γεωργιάδη με έξυπνα γυαλιά Meta Ray-Ban σε περιοδεία στη Λήμνο και τη Λέρο. Η ενσωματωμένη κάμερα προκάλεσε αντιδράσεις στα κοινωνικά δίκτυα. Την ίδια ώρα η Meta αντιμετωπίζει αυξημένο έλεγχο σε ευρωπαϊκό επίπεδο για το αν τα προϊόντα αυτά προστατεύουν επαρκώς την ιδιωτικότητα.
Οι ανησυχίες για τις κάμερες
Τα έξυπνα γυαλιά συνδυάζουν τη λειτουργία ενός παραδοσιακού αξεσουάρ με κάμερες, μικρόφωνα και εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης. Μέσω φωνητικών εντολών και σύνδεσης με smartphone επιτρέπουν στους χρήστες να πραγματοποιούν ψηφιακές ενέργειες χωρίς να χρησιμοποιούν τα χέρια τους. Κι όμως, η δυνατότητα συνεχούς καταγραφής εικόνας και ήχου έχει προκαλέσει προβληματισμό για τα όρια της ιδιωτικότητας.
Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Προστασίας Δεδομένων αναμένεται να δημοσιεύσει έκθεση για τα έξυπνα γυαλιά μέχρι το τέλος του καλοκαιριού, όπως επιβεβαίωσε εκπρόσωπός του στο Euractiv.
Η Γερμανία εξετάζει ακόμη και απαγόρευση
Ο επικεφαλής της Αρχής Προστασίας Δεδομένων του Αμβούργου, Τόμας Φουξ, προειδοποίησε σε συνέντευξή του στη γερμανική δημόσια τηλεόραση ARD ότι τα έξυπνα γυαλιά μπορούν να θεωρηθούν «μεταμφιεσμένες κάμερες». Υποστήριξε ότι ενδέχεται να εμπίπτουν στη γερμανική νομοθεσία που απαγορεύει συσκευές καταγραφής κρυμμένες μέσα σε καθημερινά αντικείμενα.
Τα γυαλιά της Meta διαθέτουν λευκή φωτεινή ένδειξη LED που αναβοσβήνει όταν γίνεται καταγραφή. Η Αρχή του Αμβούργου εξετάζει ωστόσο κατά πόσο το σύστημα ενημέρωσης είναι επαρκές και ερευνά παράλληλα τη χρήση δεδομένων για την εκπαίδευση μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης.
Προβληματισμός και στη Γαλλία
Η Γερμανία δεν είναι η μόνη χώρα που ασχολείται με το θέμα. Η γαλλική Αρχή Προστασίας Δεδομένων (CNIL) είχε εκφράσει ήδη από τον Μάρτιο ανησυχίες για τα έξυπνα γυαλιά. Προειδοποίησε ότι δεν πρόκειται απλώς για τεχνολογικά εργαλεία, αλλά για συσκευές που μπορούν να δημιουργήσουν σοβαρούς κινδύνους, λόγω της δυνατότητάς τους να συλλέγουν, επεξεργάζονται και ερμηνεύουν δεδομένα σε πραγματικό χρόνο χωρίς απαραίτητα να το γνωρίζουν οι άνθρωποι γύρω τους.
Καταγγελίες για χρήση χωρίς συναίνεση
Οι ανησυχίες ενισχύθηκαν από περιστατικά στα οποία τα γυαλιά της Meta φέρεται να χρησιμοποιήθηκαν για καταγραφή ανθρώπων χωρίς τη συγκατάθεσή τους. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, γυναίκες έχουν βρεθεί ιδιαίτερα εκτεθειμένες, καθώς άτομα που δραστηριοποιούνται σε διαδικτυακές κοινότητες «παρεμβατικής προσέγγισης» φέρεται να χρησιμοποίησαν τα γυαλιά για κρυφή καταγραφή αλληλεπιδράσεων, τις οποίες στη συνέχεια δημοσίευσαν στα κοινωνικά δίκτυα.
Η Meta υποστηρίζει ότι έχει λάβει μέτρα για τον περιορισμό της κατάχρησης. Η εταιρεία ανέφερε ότι πρόσθεσε δικλείδες ασφαλείας, οι οποίες απενεργοποιούν αυτόματα τη λειτουργία καταγραφής εάν εντοπιστεί προσπάθεια παρέμβασης στη φωτεινή ένδειξη LED.
Ανησυχίες για την εκπαίδευση της τεχνητής νοημοσύνης
Τα γυαλιά της Meta βρέθηκαν στο επίκεντρο νέας αντιπαράθεσης τον Μάρτιο, όταν σουηδικές εφημερίδες ανέφεραν ότι η εταιρεία έστελνε καταγραφές σε συνεργάτη στην Κένυα για σχολιασμό δεδομένων που χρησιμοποιούνται στην εκπαίδευση τεχνητής νοημοσύνης. Τα δημοσιεύματα υποστήριζαν ότι ανάμεσα στα αρχεία υπήρχαν και προσωπικές ή ευαίσθητες καταγραφές.
Η ιρλανδική Αρχή Προστασίας Δεδομένων, που έχει τον κύριο ρόλο στην εποπτεία της συμμόρφωσης της Meta με τους ευρωπαϊκούς κανόνες, ανέφερε τότε ότι η εταιρεία την είχε ενημερώσει πως δεδομένα Ευρωπαίων πολιτών δεν είχαν εμπλακεί στη συγκεκριμένη διαδικασία.
English